{"id":10620,"date":"2019-08-13T16:12:50","date_gmt":"2019-08-13T14:12:50","guid":{"rendered":"http:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/?p=10620"},"modified":"2019-08-13T16:12:50","modified_gmt":"2019-08-13T14:12:50","slug":"bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/13\/08\/2019\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\/","title":{"rendered":"Bloed\/hersenbarri\u00e8re lek bij Alzheimer"},"content":{"rendered":"
\"Het

Het opbouwen van een bloed\/hersenbarri\u00e8remodel. bEC staat voor (bloed)endotheelcellen), AD-cellen zijn Alzheimercellen (afb: MIT)<\/p><\/div>\n

De voor de ziekte van Alzheimer kenmerkende beta-amylo\u00efde-plaques in de hersens verstoren hersenfuncties en veroorzaken de dood van hersencellen. Die eiwitklonteringen zouden echter ook verantwoordelijk zijn voor het lek raken van de bloed\/hersenbarri\u00e8re waardoor normaaluit de hersens geweerde stoffen het effect van de ziekte kunnen verergeren. Onderzoekers van, onder meer, het MIT in Cambridge (VS) kregen dat vermoeden bevestigd<\/a> op basis van onderzoek aan een model voor die barri\u00e8re.<\/p>\n

De MIT-onderzoekers bouwden een model van de bloed\/hersenbarri\u00e8re met bloedvatwandcellen (endotheelcellen) die dienen als barri\u00e8re en door beta-plaques aangedane hersencellen. Het bleek dat in hun model trombine<\/a>, een stollingsfactor die normaal voorkomt in het bloed, die barriere kon oversteken en vervolgens de Alzheimerneuronen nog eens extra beschadigde. “We konden in dit model duidelijk laten zien dan beta-amylo\u00efde de barri\u00e8refunctie kan aantasten en als dat eenmaal gebeurt stoffen de hersens binnen kunnen komen die schadelijk zijn voor de hersencellen”, zegt MIT-onderzoeker Roger Kamm<\/a>.
\nDe onderzoekers gebruikten het model ook om te kijken welke medicijnen die lekke barri\u00e8re weer dicht. Daarmee zou het afsterven van hersencellen bij Alzheimerpati\u00ebnten wel eens kunnen worden afgeremd (vooropgesteld dat het gebruikte model een goede voorspeller is van wat er in het echt gebeurt).
\nHet schijnt inderdaad al geconstateerd te zijn dat Alzheimerpati\u00ebnten last hebben van een lekke bloed\/hersenbarri\u00e8re. Dat wordt cerebrale amylo\u00efdeangiopathie (CAA)<\/a> genoemd. Het idee is dat daardoor schadelijke stoffen makkelijker de hersens kunnen binnendringen. Dat bracht Kamm en de zijnen tot het ontwikkelen van hun model.
\nKamm: “We wilden een model maken dat we konden gebruiken om de wisselwerking te bestuderen tussen Alzheimerneuronen en hersenbloedvaten. Aangezien er met zo weinig succes is gewerkt aan effectieve medicijnen, is er de laatste jaren meer aandacht voor CAA gekomen.” De groep werkte daar al jaren aan en heeft, onder meer, Alzheimercellen gekweekt die volop beta-amylo\u00efde produceren.<\/p>\n

Na de endotheelcellen en de Alzheimerneuronen tien dagen te hebben laten groeien in het microvloeistofmodel van de bloed\/hersenbarri\u00e8re (zie plaatje) voegden ze in een centraal kanaaltje collageen (de ‘lijm’ van het lichaam) toe via een centraal kanaaltje om de twee weefseltypes te scheiden. Ze constateerden dat binnen drie tot zes dagen het beta-amylo\u00efde zich begon op te hopen in het, inmiddels gevormde, endotheelweefsel. Daardoor raakten die cellen ‘lek’ (er kwam meer ruimte tussen). De onderzoekers constateerden dat eiwitten die zorgen voor een stevige binding tussen de cellen minder werden aangemaakt en dat er meer enzymen werden aangemaakt die de buitencellige matrix afbreken die normaal de bloedvaten versterkt.
\nDaardoor kon trombine die endotheelbarri\u00e8re oversteken. Een overmaat aan trombine is slecht voor de hersencellen en kan leiden tot het afsterven ervan. Kamm: “”We zagen dingen die ook waargenomen zijn in dierenproeven, maar nu hebben we die in groter detail en met grotere betrouwbaarheid ook gezien in een regelbaar modelsysteem.”<\/p>\n

Medicijnen<\/h2>\n

De onderzoekers zijn meteen ook maar op zoek gegaan naar stoffen die die lekkage kunnen repareren. Ze probeerden twee medicijnen uit die in de VS al zijn goedgekeurd voor andere toepassingen (dus al veilig aangemerkt): etodolac<\/a> (een ontstekingsremmer en pijnstiller gebruikt bij reumapati\u00ebnten; kennelijk nog niet in Nederland\/Europa toegelaten) en beclomethason<\/a> (ook een ontstekingsremmer, onder meer, gebruikt bij astmapati\u00ebnten).<\/p>\n

Toepassing van etodolac zorgde ervoor dat het endotheelweefsel (de barri\u00e8re) weer hechter werd en dat de neuronen beter overleefden. Beclomethason had weinig effect op de ‘lekkages’. De onderzoekers willen nu hun barri\u00e8remodel gebruiken om ook andere kandidaatmedicijnen te testen alvorens die op dieren en (uiteindelijk) mensen los te laten. Kamm: “Dit zou mogelijk een nieuwe vorm van Alzheimerbehandeling zijn, vooral als je weet hoe weinig effectief behandelingen tot nu toe zijn geweest.”
\n
\nBron: Alpha Galileo<\/a><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

De bloed\/hersenbarri\u00e8re wordt verzwakt door beta-amylo\u00efde uit Alzheimercellen waardoor de ziekte verergert. Herstel van die barri\u00e8re zou de ziekte kunnen afremmen.
\n Lees verder →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20,96],"tags":[6722,5122,1956,6724,6723,769,6721,1531],"class_list":["post-10620","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-gezondheid","category-hersens","tag-alzheimercellen","tag-beta-amyloideplaques","tag-bloedhersenbarriere","tag-caa","tag-cerebrale-amyloideangiopathie","tag-endotheelcellen","tag-model","tag-ziekte-van-alzheimer"],"yoast_head":"\nBloed\/hersenbarri\u00e8re lek bij Alzheimer - Geleerd uitschot<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"De bloed\/hersenbarri\u00e8re wordt verzwakt door beta-amylo\u00efde uit Alzheimercellen waardoor de ziekte verergert. Herstel van die barri\u00e8re zou de ziekte kunnen afremmen.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/13\/08\/2019\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"nl_NL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Bloed\/hersenbarri\u00e8re lek bij Alzheimer - Geleerd uitschot\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"De bloed\/hersenbarri\u00e8re wordt verzwakt door beta-amylo\u00efde uit Alzheimercellen waardoor de ziekte verergert. Herstel van die barri\u00e8re zou de ziekte kunnen afremmen.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/13\/08\/2019\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Geleerd uitschot\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2019-08-13T14:12:50+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/synbio.arnoschrauwers.nl\/wp-content\/uploads\/Opbouwen-bloed-hersenbarri\u00e8remodel.jpg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"arno s\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Geschreven door\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"arno s\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Geschatte leestijd\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"3 minuten\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/13\\\/08\\\/2019\\\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/13\\\/08\\\/2019\\\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"arno s\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/8c74e34597e3e2a46ff9b2fb8483fde2\"},\"headline\":\"Bloed\\\/hersenbarri\u00e8re lek bij Alzheimer\",\"datePublished\":\"2019-08-13T14:12:50+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/13\\\/08\\\/2019\\\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\\\/\"},\"wordCount\":645,\"commentCount\":0,\"keywords\":[\"Alzheimercellen\",\"beta-amylo\u00efdeplaques\",\"bloed\\\/hersenbarri\u00e8re\",\"CAA\",\"cerebrale amylo\u00efdeangiopathie\",\"endotheelcellen\",\"model\",\"ziekte van Alzheimer\"],\"articleSection\":[\"gezondheid\",\"hersens\"],\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/13\\\/08\\\/2019\\\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/13\\\/08\\\/2019\\\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/13\\\/08\\\/2019\\\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\\\/\",\"name\":\"Bloed\\\/hersenbarri\u00e8re lek bij Alzheimer - Geleerd uitschot\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2019-08-13T14:12:50+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/8c74e34597e3e2a46ff9b2fb8483fde2\"},\"description\":\"De bloed\\\/hersenbarri\u00e8re wordt verzwakt door beta-amylo\u00efde uit Alzheimercellen waardoor de ziekte verergert. Herstel van die barri\u00e8re zou de ziekte kunnen afremmen.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/13\\\/08\\\/2019\\\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/13\\\/08\\\/2019\\\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/13\\\/08\\\/2019\\\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Bloed\\\/hersenbarri\u00e8re lek bij Alzheimer\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/\",\"name\":\"Geleerd uitschot\",\"description\":\"Over wetenschap en ander vermaak\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"nl-NL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/8c74e34597e3e2a46ff9b2fb8483fde2\",\"name\":\"arno s\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/bb84bca689a0564d3856b4db510b1c81bd818da9cf10a0ca85a6a84687de5ad3?s=96&d=blank&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/bb84bca689a0564d3856b4db510b1c81bd818da9cf10a0ca85a6a84687de5ad3?s=96&d=blank&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/bb84bca689a0564d3856b4db510b1c81bd818da9cf10a0ca85a6a84687de5ad3?s=96&d=blank&r=g\",\"caption\":\"arno s\"},\"sameAs\":[\"http:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Bloed\/hersenbarri\u00e8re lek bij Alzheimer - Geleerd uitschot","description":"De bloed\/hersenbarri\u00e8re wordt verzwakt door beta-amylo\u00efde uit Alzheimercellen waardoor de ziekte verergert. Herstel van die barri\u00e8re zou de ziekte kunnen afremmen.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/13\/08\/2019\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\/","og_locale":"nl_NL","og_type":"article","og_title":"Bloed\/hersenbarri\u00e8re lek bij Alzheimer - Geleerd uitschot","og_description":"De bloed\/hersenbarri\u00e8re wordt verzwakt door beta-amylo\u00efde uit Alzheimercellen waardoor de ziekte verergert. Herstel van die barri\u00e8re zou de ziekte kunnen afremmen.","og_url":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/13\/08\/2019\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\/","og_site_name":"Geleerd uitschot","article_published_time":"2019-08-13T14:12:50+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/synbio.arnoschrauwers.nl\/wp-content\/uploads\/Opbouwen-bloed-hersenbarri\u00e8remodel.jpg","type":"","width":"","height":""}],"author":"arno s","twitter_misc":{"Geschreven door":"arno s","Geschatte leestijd":"3 minuten"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/13\/08\/2019\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/13\/08\/2019\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\/"},"author":{"name":"arno s","@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/#\/schema\/person\/8c74e34597e3e2a46ff9b2fb8483fde2"},"headline":"Bloed\/hersenbarri\u00e8re lek bij Alzheimer","datePublished":"2019-08-13T14:12:50+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/13\/08\/2019\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\/"},"wordCount":645,"commentCount":0,"keywords":["Alzheimercellen","beta-amylo\u00efdeplaques","bloed\/hersenbarri\u00e8re","CAA","cerebrale amylo\u00efdeangiopathie","endotheelcellen","model","ziekte van Alzheimer"],"articleSection":["gezondheid","hersens"],"inLanguage":"nl-NL","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/13\/08\/2019\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/13\/08\/2019\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\/","url":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/13\/08\/2019\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\/","name":"Bloed\/hersenbarri\u00e8re lek bij Alzheimer - Geleerd uitschot","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/#website"},"datePublished":"2019-08-13T14:12:50+00:00","author":{"@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/#\/schema\/person\/8c74e34597e3e2a46ff9b2fb8483fde2"},"description":"De bloed\/hersenbarri\u00e8re wordt verzwakt door beta-amylo\u00efde uit Alzheimercellen waardoor de ziekte verergert. Herstel van die barri\u00e8re zou de ziekte kunnen afremmen.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/13\/08\/2019\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\/#breadcrumb"},"inLanguage":"nl-NL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/13\/08\/2019\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/13\/08\/2019\/bloed-hersenbarriere-lek-bij-alzheimer\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Bloed\/hersenbarri\u00e8re lek bij Alzheimer"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/#website","url":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/","name":"Geleerd uitschot","description":"Over wetenschap en ander vermaak","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"nl-NL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/#\/schema\/person\/8c74e34597e3e2a46ff9b2fb8483fde2","name":"arno s","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"nl-NL","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/bb84bca689a0564d3856b4db510b1c81bd818da9cf10a0ca85a6a84687de5ad3?s=96&d=blank&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/bb84bca689a0564d3856b4db510b1c81bd818da9cf10a0ca85a6a84687de5ad3?s=96&d=blank&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/bb84bca689a0564d3856b4db510b1c81bd818da9cf10a0ca85a6a84687de5ad3?s=96&d=blank&r=g","caption":"arno s"},"sameAs":["http:\/\/www.arnoschrauwers.nl"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10620","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10620"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10620\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10621,"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10620\/revisions\/10621"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10620"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10620"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10620"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}