{"id":15301,"date":"2024-03-18T18:18:30","date_gmt":"2024-03-18T16:18:30","guid":{"rendered":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/?p=15301"},"modified":"2024-03-18T18:18:30","modified_gmt":"2024-03-18T16:18:30","slug":"computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/","title":{"rendered":"Computers worden sneller en zuiniger als ze parallel werken"},"content":{"rendered":"
\"Grafische<\/a>

Een grafische kaart met centrale processor en een tensorversneller zouden parallel gebruikt zo’n twee keer sneller kunnen werken en de helft minder energie verbruiken (afb: Nvidia)<\/p><\/div>\n

Door verschillende processoren in computers parallel te laten werken zouden computers tot twee keer sneller worden en 50% minder energie verbruiken, beweerden twee onderzoekers<\/a> van de universiteit van Californi\u00eb in Riverside het vorig jaar op het 56ste symposion over microarchitectuur. Daar zouden geen veranderingen of aparte onderdelen voor nodig zijn.
\nModerne rekentuigen hebben verschillende processoren die elk hun eigen taak hebben. Elke computer heeft een centrale processor, maar ook grafische processoren. Er zijn speciale apparaatversnellers voor kunstmatige intelligentie en digitale signaalverwerkers om geluidssignalen te hanteren. Die verschillende verwerkers (processoren) werken echter in volgorde (in serie) en dat vertraagt de verwerking. De informatie wordt van de ene verwerker vervoert naar de andere die het best met de volgende stap overweg kan, enzovoort.<\/p>\n

Om daar een parallelle mouw aan te passen hebben de onderzoekers Kuan-Chieh Hsu en Hung-Wei Tseng<\/a> een systeem ontworpen om de gegevens van verschillende aard parallel te verwerken: SHMT, waarbij de S voor simultaan en de H voor heterogeen staat. In dat systeem gaan verwerkers in een bepaald ‘codegebied’ gezamenlijk aan de slag. Tseng: “Je hoeft geen processoren toe te voegen want die heb je al.”<\/p>\n

Versnellers<\/h2>\n

De onderzoekers gebruikten een prototypecomputer met een meerkernige centrale processor, een grafische processor en tensor<\/a>processor. Met SHMT werd de computer 1,95 keer sneller en verbruikte 51% minder energie.
\nDie energiewinst zit ‘m in het feit dat taken die in seri\u00eble verwerking worden behandeld door energievretende grafische processoren soms ook kunnen worden verwerkt door minder energievergende apparaatversnellers. Voor de (erg) dorstige servers in datacentra zou dat ook fiks kunnen schelen in de hoeveelheid koelwater.
\nNu niet meteen naar de winkel rennen om SHMT-progs te kopen, want kennelijk moet er nog wel wat aan dit mooie systeem gesleuteld worden om die in\/op de (onze) apparatuur te kunnen gebruiken. Ik(=as) zou zeggen: kom maar op.<\/p>\n

Bron: livescience<\/a><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Door processoren parallel te gebruiken kunnen zonder extra’s gewone computers twee keer sneller werken en minder energie verbruiken. Lees verder →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[623,4,425],"tags":[9814,9813,4237,9815,2075,8334,2407,9816,9812],"class_list":["post-15301","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-computers","category-energieprobleem","category-kunstmatige-intelligentie","tag-apparaatversnellers","tag-centrale-processor","tag-datacentra","tag-e-tensorprocessoren","tag-energieverbruik","tag-grafische-processoren","tag-koelwater","tag-neurale-processoren","tag-parallelle-verwerking"],"yoast_head":"\nComputers worden sneller en zuiniger als ze parallel werken - Geleerd uitschot<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Door processoren parallel te gebruiken kunnen zonder extra's gewone computers twee keer sneller werken en minder energie verbruiken.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"nl_NL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Computers worden sneller en zuiniger als ze parallel werken - Geleerd uitschot\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Door processoren parallel te gebruiken kunnen zonder extra's gewone computers twee keer sneller werken en minder energie verbruiken.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Geleerd uitschot\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-03-18T16:18:30+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-content\/uploads\/Grafische-kaart-Nvidia-1024x738.jpg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"arno s\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Geschreven door\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"arno s\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Geschatte leestijd\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minuten\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/18\\\/03\\\/2024\\\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/18\\\/03\\\/2024\\\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"arno s\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/8c74e34597e3e2a46ff9b2fb8483fde2\"},\"headline\":\"Computers worden sneller en zuiniger als ze parallel werken\",\"datePublished\":\"2024-03-18T16:18:30+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/18\\\/03\\\/2024\\\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\\\/\"},\"wordCount\":344,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/18\\\/03\\\/2024\\\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/Grafische-kaart-Nvidia-1024x738.jpg\",\"keywords\":[\"apparaatversnellers\",\"centrale processor\",\"datacentra\",\"e tensorprocessoren\",\"energieverbruik\",\"grafische processoren\",\"koelwater\",\"neurale processoren\",\"parallelle verwerking\"],\"articleSection\":[\"computers\",\"energieprobleem\",\"kunstmatige intelligentie\"],\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/18\\\/03\\\/2024\\\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/18\\\/03\\\/2024\\\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/18\\\/03\\\/2024\\\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\\\/\",\"name\":\"Computers worden sneller en zuiniger als ze parallel werken - Geleerd uitschot\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/18\\\/03\\\/2024\\\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/18\\\/03\\\/2024\\\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/Grafische-kaart-Nvidia-1024x738.jpg\",\"datePublished\":\"2024-03-18T16:18:30+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/8c74e34597e3e2a46ff9b2fb8483fde2\"},\"description\":\"Door processoren parallel te gebruiken kunnen zonder extra's gewone computers twee keer sneller werken en minder energie verbruiken.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/18\\\/03\\\/2024\\\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/18\\\/03\\\/2024\\\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/18\\\/03\\\/2024\\\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/Grafische-kaart-Nvidia.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/Grafische-kaart-Nvidia.jpg\",\"width\":1362,\"height\":982,\"caption\":\"Een grafische kaart met centrale processor en een tensorversneller zouden parallel gebruikt zo'n twee keer sneller kunnen werken en de helft minder energie verbruiken (afb: Nvidia)\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/18\\\/03\\\/2024\\\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Computers worden sneller en zuiniger als ze parallel werken\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/\",\"name\":\"Geleerd uitschot\",\"description\":\"Over wetenschap en ander vermaak\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"nl-NL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\\\/weblog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/8c74e34597e3e2a46ff9b2fb8483fde2\",\"name\":\"arno s\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"nl-NL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/bb84bca689a0564d3856b4db510b1c81bd818da9cf10a0ca85a6a84687de5ad3?s=96&d=blank&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/bb84bca689a0564d3856b4db510b1c81bd818da9cf10a0ca85a6a84687de5ad3?s=96&d=blank&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/bb84bca689a0564d3856b4db510b1c81bd818da9cf10a0ca85a6a84687de5ad3?s=96&d=blank&r=g\",\"caption\":\"arno s\"},\"sameAs\":[\"http:\\\/\\\/www.arnoschrauwers.nl\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Computers worden sneller en zuiniger als ze parallel werken - Geleerd uitschot","description":"Door processoren parallel te gebruiken kunnen zonder extra's gewone computers twee keer sneller werken en minder energie verbruiken.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/","og_locale":"nl_NL","og_type":"article","og_title":"Computers worden sneller en zuiniger als ze parallel werken - Geleerd uitschot","og_description":"Door processoren parallel te gebruiken kunnen zonder extra's gewone computers twee keer sneller werken en minder energie verbruiken.","og_url":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/","og_site_name":"Geleerd uitschot","article_published_time":"2024-03-18T16:18:30+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-content\/uploads\/Grafische-kaart-Nvidia-1024x738.jpg","type":"","width":"","height":""}],"author":"arno s","twitter_misc":{"Geschreven door":"arno s","Geschatte leestijd":"2 minuten"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/"},"author":{"name":"arno s","@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/#\/schema\/person\/8c74e34597e3e2a46ff9b2fb8483fde2"},"headline":"Computers worden sneller en zuiniger als ze parallel werken","datePublished":"2024-03-18T16:18:30+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/"},"wordCount":344,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-content\/uploads\/Grafische-kaart-Nvidia-1024x738.jpg","keywords":["apparaatversnellers","centrale processor","datacentra","e tensorprocessoren","energieverbruik","grafische processoren","koelwater","neurale processoren","parallelle verwerking"],"articleSection":["computers","energieprobleem","kunstmatige intelligentie"],"inLanguage":"nl-NL","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/","url":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/","name":"Computers worden sneller en zuiniger als ze parallel werken - Geleerd uitschot","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-content\/uploads\/Grafische-kaart-Nvidia-1024x738.jpg","datePublished":"2024-03-18T16:18:30+00:00","author":{"@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/#\/schema\/person\/8c74e34597e3e2a46ff9b2fb8483fde2"},"description":"Door processoren parallel te gebruiken kunnen zonder extra's gewone computers twee keer sneller werken en minder energie verbruiken.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/#breadcrumb"},"inLanguage":"nl-NL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"nl-NL","@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-content\/uploads\/Grafische-kaart-Nvidia.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-content\/uploads\/Grafische-kaart-Nvidia.jpg","width":1362,"height":982,"caption":"Een grafische kaart met centrale processor en een tensorversneller zouden parallel gebruikt zo'n twee keer sneller kunnen werken en de helft minder energie verbruiken (afb: Nvidia)"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/18\/03\/2024\/computers-worden-sneller-en-zuiniger-als-ze-parallel-werken\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Computers worden sneller en zuiniger als ze parallel werken"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/#website","url":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/","name":"Geleerd uitschot","description":"Over wetenschap en ander vermaak","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"nl-NL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/#\/schema\/person\/8c74e34597e3e2a46ff9b2fb8483fde2","name":"arno s","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"nl-NL","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/bb84bca689a0564d3856b4db510b1c81bd818da9cf10a0ca85a6a84687de5ad3?s=96&d=blank&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/bb84bca689a0564d3856b4db510b1c81bd818da9cf10a0ca85a6a84687de5ad3?s=96&d=blank&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/bb84bca689a0564d3856b4db510b1c81bd818da9cf10a0ca85a6a84687de5ad3?s=96&d=blank&r=g","caption":"arno s"},"sameAs":["http:\/\/www.arnoschrauwers.nl"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15301","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15301"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15301\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15303,"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15301\/revisions\/15303"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15301"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15301"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.arnoschrauwers.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15301"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}