Beta-amyloïdeplaques en APoE-ophopingen nabij speciale (?) microgliacellen (Vimentin) (afb: Oliver Braubach et al./Nature Neuroscience)

Met een nieuwe microscopietech-niek zou het voor het eerst gelukt zijn om meer dan 30 eiwitten tegelijkertijd in de menselijke hersenen te visualiseren en bio-informatica te gebruiken om hun verbindingen te analyseren. De onderzoekers zouden daarbij een voorheen onbekende soort afweercellen hebben ontdekt (???) in de hersenen van Alzheimerpatiënten, die vrijwel uitsluitend voorkomen in de buurt van een specifiek type ziekmakende eiwitafzetting.
Het lijkt er op dat die afweercellen verband houden met de ontwikkeling van de ziekte van Alzheimer. De bij de ontdekking gebruikte microscopiemethode, CODEX-CNS genaamd, zou het voor het eerst mogelijk maken om meer dan 30 verschillende eiwitten tegelijkertijd in één weefselplak te visualiseren en op celniveau te analyseren. Onderzoekers kunnen de methode gebruiken om verschillende celtypen tegelijkertijd te visualiseren, hun functionele eigenschappen te onderzoeken en bovendien de ruimtelijke relaties tussen cellen te analyseren.

“In principe stelt deze methode ons in staat om de volledige celwisselwerking in de menselijke hersenen in één beeld vast te leggen, inclusief ziekmakende veranderingen en de interacties tussen cellen”, legt hoofdauteur Dennis-Dominik Rosmus uit, tijdens het onderzoek werkzaam bij de universiteit van Augsburg, tegenwoordig werkzaam in Leipzig.
“We hebben CODEX-CNS gebruikt om de hersens van mensen met de ziekte van Alzheimer te onderzoeken, maar de methode kan ook worden toegepast op andere hersenaandoeningen”, legt Peter Wieghofer, hoogleraar cellulaire neuroanatomie aan de universiteit van Augsburg, uit.
“Met aanpassingen kan de methode ook op andere organen worden toegepast, wat betekent dat het in de toekomst mogelijk zal zijn om verschillende merkers te verzamelen voor specifieke onderzoeksvragen. De methode heeft daarom een ​​zeer breed scala aan toepassingen in medisch onderzoek. Het netvlies maakt bijvoorbeeld ook deel uit van het centrale zenuwstelsel en wordt, net als de hersenen, bevolkt door residente afweercellen, de microglia, die centraal staan ​​in het huidige onderzoek.”

De methode maakt met name systematisch onderzoek mogelijk naar hoe en welke cellen elkaar binnen het weefsel beïnvloeden. Deze relaties tussen cellen zijn niet alleen belangrijk in de hersens voor het doorgronden van hersenziektes, maar bijvoorbeeld ook om de tumorgroei bij kanker en afweerreacties beter te kunnen begrijpen.

Speciale afweercellen?

Door deze methode toe te passen op hersenweefsel van Alzheimerpatiënten, deden de onderzoekers een cruciale ontdekking. Een specifieke groep ziektegerelateerde afweercellen (bekend als microglia) die zich specifiek ophopen in een bepaalde vorm van typische Alzheimer-eiwitafzettingen (beta-amyloïdeplaques). Overigens zijn microgliacellen allang bekend evenals hun afweerfunctie. Dus wat hier zo speciaal aan is ontgaat mij(=as)

Deze cellen zouden belangrijke aanwijzingen leveren over hoe ontstekingsprocessen en afweerreacties bijdragen aan de ontwikkeling en voortgang van de ziekte. “De methode opent nieuwe mogelijkheden voor gepersonaliseerde geneeskunde en gerichte therapieën”, stelt Wieghofer.

Bron: idw-online.de