Stadslandbouw zou 28% van groentevraag Europa kunnen dekken

Mogelijkheden stadslandbouw in Europa

Mogelijkheden stadslandbouw in Europa. Rood=veel, blauw=weinig) (afb: Prajal Pradhan et al./Sustainable Cities and Society)

Volgens een nieuwe studie van onderzoekers uit Nederland en Duitsland zou stadslandbouw in Europese steden jaarlijks tot 20 miljoen ton groenten kunnen produceren. Dit zou overeenkomen met bijna een derde van de huidige groenteproductie in de regio. In de studie bekeken de onderzoekers het potentieel van stedelijke landbouw voor 840 steden in 30 Europese landen. Lees verder

Ki-systemen veiliger laten programmeren voor wetenschappelijk gebruik

Terok

Terok moet programmeurs helpen bij veiliger maken van de code (afb: A. Knüpfer/CASUS)

Grote taalmodellen (LLM’s in Engelse afko) worden al veelvuldig gebruikt voor programmeerwerk. Mogelijkheden zoals het uitvoeren van de gemaakte code of het manipuleren van bestanden zouden de productiviteit nog verder verhogen, schrijft het Helmholtzcentrum. Ki-systemen (vaak ‘agenten’ of ‘agents’ genoemd) die dit kunnen, bestaan ​​al. Die hebben echter beperkingen, met name op het gebied van beveiliging en gegevensbescherming, wat hun wijdverspreide toepassing in de academische wereld en het bedrijfsleven belemmert. Onderzoekers van het Helmholtzcentrum Dresden-Rossendorf (HZDR) ontwikkelden Terok dat programmeurs helpt om het resultaat veiliger te maken. Lees verder

Afweerreactie van T-cellen helder in beeld gebracht

T-cel-reactie in beeld gebracht

T-cel-reactie in beeld gebracht met de cryo-expansiemicroscopie (cryo-ExM) (afb: Virginie Hamel et al’/Cel Reports)

Cytotoxische T-cellen zijn de gespecialiseerde ‘doders’ van het lichaam, die besmette of kankercellen nauwkeurig elimineren. Hun werking berust op een gespecialiseerde uitwisselings-plaats, de zogenaamde ‘immuunsynaps’, waar ze actieve moleculen vrijge-ven om de doelcel te vernietigen zonder naburige cellen te bescha-digen. Tot nu toe was de complexe organisatie van deze structuren moeilijk te observeren. Onderzoeksters van de universiteit van Genève (UNIGE) en het academische ziekenhuis van Lausanne (CHUV) hebben nu een methode gevonden om dat afweerproces zichtbaar te maken. De studie zou het zicht op nieuwe behandelingen op het gebied van afweer en kanker mogelijk maken, stellen de onderzoeksters. Lees verder

Het lijkt er op dat ftalaten de kans op borstkanker vergroten

Di- of bis(2ethylhexyl)ftalaat

De structuurformule van di- of bis(2-ethylhexyl)ftalaat (DEHP) (afb: WikiMedia Commons)

Ftalaten, die gebruikt worden als weekmakers in bepaalde kunststoffen zoals PVC, lijken de kans op borstkanker te vergroten, zo lijkt het resultaat van een langlopend onderzoek te zijn bij 364 vrouwen. Ftalaten zouden verstorend zijn voor hormonen. Een keihard resultaat vaststellen is erg moeilijk bij dit soort onderzoek. Lees verder

Onderzoekers volgen vorming netwerken in de hippocampus

Het zeepaardje met daarin de getande winding

Hippocampus met daarin de getande winding (gyrus dentatus)

De hippocampus is een belangrijk hersengebied voor geheugenvorming en ruimtelijke oriëntatie. Het zet kortetermijnher-inneringen om in langetermijnherin-neringen en bevordert zo het herbeleven van ervaringen. Een groep onderzoe-kers onder leiding van Peter Jonas aan het Instituut voor Wetenschap en Technologie Oostenrijk (ISTA) volgde de vorming van netwerken in dat hersenonderdeel bij proefdieren. Lees verder

Hoe (on)praktisch is een DNA-computer?

DNA-computer

Het idee van een praktische DNA-rekentuig dat opslag en verwerking combineert (afb: Yeongjae Choi et a.l/KAIST)

Ik(=as) heb het altijd vreemd gevonden dat een biomateriaal technisch zou kunnen worden ingezet. Zo is er al geruime tijd sprake van de inzet van DNA voor het opslaan en/of bewerken van gegevens. Dat opslaan zie ik nog wel zitten (al vraag ik me af hoe lang dat DNA zijn gegevens bewaard buiten een biosysteem), maar DNA als ‘processor’. Kan dat? Ja, stellen onderzoekers van het Zuidkoreaanse instituut KAIST. Ze geloven er in. Voor hun oplossing gebruikten ze zogeheten teengreepketenreacties (het is maar dat je het weet), maar maken die de DNA-computer bruikbaar (vraag ik me als totale leek op elk gebied af; as)? Lees verder

De hartewensen van een groot ki-bedrijf zijn knap eng

Alex Karp

Alex Karp schreef ‘De technologische republiek’ (afb: WikiMedia Commons)

Aangezet door Futura-Sciences zag ik op X een onmogelijke boodschap van het Amerikaanse techbedrijf Palantir dat vooral voor inlichtingendiensten en legers werkt. “Kom op tegen de tirannie van de toepassingen”, stond daar onder meer, kreten overgenomen uit het boek ‘De technologische republiek’ van medeoprichter Alex Karp. Dat zette me op het verkeerde been. Op X staan 22 regels/doelen in het (uitgebreide) bericht en al lezende zag ik dat Karp geen luddiet is die de huidige technologieoverheersing wil beëindigen, maar eerder lijkt te willen dat de technologie de boel maar overneemt, inclusief de oorlogen (waarbij ki bepaalt wie je vijand is). Lees en huiver van een exponent uit de ooit zo hoog geprezen Siliciumvallei. Hij schijnt een van de honderd invloedrijkste mensen ter wereld te zijn. Lees verder

Weer een minder energiehongerige ki-chip (?)

Memristorsynapsen van hafniumoxide

Memristorsynapsen van hafniumoxide. Synapsen zijn in de hersens de contactpunten tussen hersencellen (afb: Babak Bakhit et al./Science)

Deze nieuwe, op de werking van de hersenen geïnspireerde chip zou het energieverbruik van kunstmatige intelligentie met 70% kunnen verlagen. En weer verwijzen de bedenkers naar onze hersens die met een veel lager energieverbruik in den brede nog steeds veel beter presteren dan ki, waar we weten nog steeds niet van weten hoe ze dat flikken. Baanbrekend? Mijn zolen. Voorlopig zullen eerst de memristors, die de onderzoekers daarvoor nodig hebben, ‘getemd’ moeten worden… Lees verder

Onverzadigde vetzuren zouden slechter zicht kunnen verbeteren

Gele vlek

Bij AMD sterven cellen in de gele vlek van het netvlies (macula) (afb: WikiMedia Commons)

Onderzoeksters van, onder meer, de universiteit van Californië in Irvine (UCI) zouden een manier hebben gevonden om leeftijdsgebonden gezichtsverlies (mogelijk) terug te kunnen draaien. Doelwit zou het ‘verouderingsgen’ ELOVL2. Door dat te activeren zou de aanmaak van essentiële vetzuren in het netvlies kunnen worden hersteld. De onderzoekers kozen echter voor toediening van meervoudig onverzadigde vetzuren. Hun experimenten met muizen zouden hebben aangetoond dat toediening van bepaalde meervoudig onverzadigde vetzuren het zicht kan herstellen en dat zelfs tekenen van cellulaire veroudering kan terugdraaien. Mogelijk dat daarmee ook het afweersysteem is op te knappen. Overigens is dit artikel nagenoeg een kopie van dat van oktober vorig jaar. Lees verder

Desmond Morris, schrijver van De naakte aap, is dood

Desmond Morris (1969)

Desmond Morris met zijn boek “De Naakte Aap in Amsterdam op 5 november 1969 (afb: WikiMedia Commons)

Desmond Morris schrijver van meer dan 50 boeken, waaronder De naakte aap (1967), en presentator van honderden uren tv naam staan ​​en honderden uren televisie en radioprogramma’s en (bescheiden) kunstschilder is eergister op 98-jarige leeftijd overleden. Van De naakte aap zouden wereldwijd 18 miljoen exemplaren zijn verkocht. Lees verder