Huizen er beestjes in onze hersens?

Hebben de hersens een eigen microbiotoom?

Bacteriën in hersenweefsel. De donkere plek is de doorsnede van een bloedvat (afb: Roberts, Walker & Farmer)

Rosalinda Roberts van de universiteit van Alabama en medeonderzoeksters oogstten nogal wat opzien op de bijeenkomst vorig week van de Amerikaanse vereniging voor neurowetenschap met een haarscherpe foto van bacteriën in hersens. Die horen daar niet te komen. De onderzoeksters houden nog een slag om de arm. Het gaat tenslotte om een foto van hersens van een dode en het is niet helemaal uitgesloten dat die ‘beestjes’ daar daar door bevuiling van het monstermateriaal zijn terechtgekomen… Maar toch. Inmiddels wordt er al druk gespeculeerd wat dit zou kunnen betekenen voor het ontstaan van hersenziektes. Lees verder

Is de blindedarm ‘schuldig’ aan Parkinson?

De blindedarm wordt op zijn best gezien als nutteloos orgaantje. Pas als dat ontstoken raakt worden er rigoureuze maatregelen genomen en wordt het pinkgrote orgaantje verwijderd. Nieuw onderzoek zou aannemelijk hebben gemaakt dat dat nutteloze orgaantje wel eens de oorzaak van de ziekte van Parkinson zou kunnen zijn. Het blijkt dat mensen waarbij de blindedarm op jonge leeftijd is verwijderd, 20% minder kans hebben die hersenziekte te krijgen. Lees verder

Medicijn tegen Parkinson gevonden (?)

C. elegans

Het wormpje C. elegans wordt vaak als ‘diermodel’ gebruikt

De ziekte van Parkinson is na Alzheimer de meeste voorkomende ziekte die de vermogens van de hersens aantast. Voor beide is geen geneeswijze. Nu lijkt het er op dat onderzoekers van de universiteit van Barcelona een stof hebben gevonden, SynuClean-D gedoopt, die de eiwitophopingen in de dopaminecellen van de hersens afbreken en daarmee ook het voortschrijden van de ziekte. Althans, dat werkte zo bij het modelproefdier de kleine Caenorhabditis elegans-worm. Lees verder

Kwantumstippen als medicijn voor Parkinson en Alzheimer (?)

Hersencellen bij Parkinsonpatiënten produceren veel minder van de signaalstof dopamine

Hersencellen bij Parkinsonpatiënten produceren veel minder van de signaalstof dopamine (lichtblauw) (afb: Sciencephoto.com)

Kwantum klinkt wel interessant en dus noemen onderzoekers kleine deeltjes kwantumstippen. Het schijnt dat die kleine deeltjes grafeen bij muisjes met Parkinson de verschijnselen van die ziektes onderdrukken maar in celkweken ook de vorming van eiwitplaques die zich vormen in een Alzheimerbrein. Voorlopig duurt het nog wel even alvorens die kwantumstippen bij mensen worden toegepast. Lees verder

Meer dan de helft van de cellen in ons lichaam zijn vreemd

Relatie tussen darmflora en hersens

Er is een relatie tussen de darmflora en de myelinevorming rond zenuwen, maar hoe? (afb: Nature)

Je weet het natuurlijk wel, maar het is toch indrukwekkend als je daar cijfers bij hoort: minder dan de helft (43%) van de cellen in (op?) ons lichaam zijn eigen cellen. De rest is van microbiële gasten. Die spelen een wezenlijke rol bij het vermijden maar ook krijgen van ziektes en hebben zelfs invloed op onze hersens, zo lijkt het. Lees verder

Parkinson voor een deel autoimmuunziekte (?)

alfa-synuceïne-ophoping in hersencellen bij Parkinson

Dit plaatje toont hoe alfa-synucleïne (rood) zich ophoopt in zenuwcellen (blauw)

Het lijkt er op dat het eiwit dat bij de ziekte van Parkinson plaques vormt door het eigen afweersysteem als een indringer wordt gezien en die aandoening dus in elk geval ten dele een autoimmuunziekte zou zijn. Het bleek dat bepaalde afweercellen, de militante T-cellen, van ongeveer 40% van de proefpersonen met Parkinson, werden geactiveerd door stukjes van dat eiwit (α-synucleïne). Lees verder

Varkenshersencellen geïmplanteerd bij Parkinsonpatiënten

Plexus choroideus in de hersensHet klinkt tamelijke wanhopig. Je moet wel ten einde raad zijn als je hersencellen van varkens in je hoofd laat inplanten, maar vier Parkinsonpatiënten hebben daar daadwerkelijk in toegestemd. Alle vier tonen enige vooruitgang nu anderhalf jaar na de operatie. Normaal vergaat het Parkinsonpatiënten steeds slechter. Onlangs zijn de hersens van weer achttien Parkinsonpatiënten voorzien van varkenshersencellen. Lees verder

Tau-eiwitten ‘verstoppen’ verbindingen tussen hersencellen

Tau-eiwitten verstoren communicatie tussen hersencellen

Bij een synaps zorgen de neurotransmitters voor het overbrengen van het signaal van de ene hersencel op de andere (afb: Wiki Commons)

Tau-eiwitten zijn betrokken bij meer dan twintig hersenziektes, met inbegrip van dementie. Deze eiwitten vormen, door welke oorzaak dan ook, in sommige gevallen in hersencellen knopen, die uiteindelijk tot de dood leiden van die cellen.
Onderzoekers van het Vlaams Instituut voor Biotechnologie in Leuven ontdekten dat de tau-eiwitten al hersencellen kunnen verstoren voordat ze knopen vormen. De onderzoekers rond Patrik Vertreken stellen een methode voor om in dat proces in te grijpen. Of dat echt praktisch is, is nog maar de vraag. Lees verder

Cortisol een geneesmiddel voor de ziekte van Parkinson?

Cortisol (hydrocortison) als Parkinsonmedicijn?

In het echt is het allemaal wat ingewikkelder. De stimulans van cortisol (hydrocortisone) verloopt via een aantal tussenstappen (afb: DGIST)

Onderzoekers van het Koreaanse Daegu Gyeongbuk-instituut voor wetenschap en technologie denken dat cortisol de ziekte van Parkinson zou kunnen genezen. Cortisol is een stresshormoon dat wordt aangemaakt in bijnierschors. Of ze gelijk hebben zal nog moeten worden bewezen. Het lijkt er op dat cortisol voorkomt dat dopaminecellen in de hersens afsterven. Lees verder

Kan virus in de hersens Parkinson bestrijden?

Hersencellen bij Parkinsonpatiënten produceren veel minder van de signaalstof dopamine

Hersencellen bij Parkinsonpatiënten produceren veel minder van de signaalstof dopamine (lichtblauw) (afb: Sciencephoto.com)

Het moet niet gekker worden, denk je soms als je over onderzoek leest, maar waarom zou je niet alle bondgenoten gebruiken die je kunt inzetten tegen ziektes? Neem nou virussen. Die micro-organismen, waarvan de geleerden nog niet weten of we die wel tot het ‘leven’ mogen rekenen, hebben we al in dienst genomen om allerlei klusjes te doen, zoals het afleveren van DNA aan cellen, waarom zouden we die niet inzetten tegen ziektes? Die van Parkinson, bijvoorbeeld, om hersencellen om te programmeren tot gezond. Zoiets. Bij muisjes leverde de aanpak resultaat op. Lees verder