Waterbeertjes na 30 jaar ‘uit de doden’ opgestaan

Beerdiertje

Een beerdiertje is een overlevingskunstenaar

Waterbeertjes zijn opmerkelijke beestjes. Ze kunnen heel wat extreme omstandigheden doorstaan en overleven ook een vlucht door de ruimte. Aan die palmares moet nu dan worden toegevoegd dat ze weer ‘uit de doden’ kunnen opstaan of althans, ze overleefden een invriesperiode van 30 jaar.
Lees verder

Strepen van zebra geen camouflage

Zebra staart naar kleurfilters

Een zebra staart naar de kleurfilters van de onderzoekers (afb: Tim Caro, UCD)

Ik las ooit het boek van Desmond Morris “Waarom heeft een zebra strepen?”. Er werd daarin een hoop beweerd, maar op de vraag in de boektitel kreeg ik geen antwoord. Wat het ook moge zijn, camouflage is het in ieder geval niet, dat gestreep, zo denken onderzoekers van de universiteit van Calgary (Can) en de universiteit van Californië in Davis te hebben vastgesteld. Lees verder

Ons huis is een beestenboel

Mier in huis

In vrijwel alle huizen leven tientallen zo niet honderden diersoorten

Ons huis is een beestenboel. We hebben het niet in de gaten, maar we leven er samen met honderden andere dieren, zo hebben onderzoekers van de universiteit van Noord-Carolina uitgevogeld. Dan hebben het natuurlijk niet over honden of katten of zelfs cavia’s, maar over muggen, zilvervisjes, spinnen en wat er nog zo meer rondvliegt en -kruipt, kortom de geleedpotigen.  De onderzoekers kwamen tot zo’n 600 verschillende insecten, spinnen, mijten en ander gedierte, gemiddeld zo’n 100. Slechts vijf van de meer dan 550 door Matt Bertone c.s. onderzochte ruimtes was beestenvrij.
Lees verder

Blimp1 heeft centrale rol in sturing afweer

normale plasmacellen in het beenmerg

Normale plasmacellen in het beenmerg (afb: hematologiegroning.nl)

Ons afweersysteem is een geweldig systeem en ondanks dat dat al tientallen jaren stevig is onderzocht is nog lang niet alles bekend. Witte bloedlichaampjes spelen bij die afweer de eerste viool, maar hoe het proces verloopt naar de ontwikkeling van die langlevende bloedcellen was nog niet bekend. Nu blijkt dat een eiwit, de transcriptiefactor Blimp1, daarbij een centrale rol in vervult, vonden onderzoekers van het instituut voor moleculaire pathologie (IMP) in Wenen. Lees verder

Nieuwe ‘doorbraak’ in productie waterstof (?)

waterstofproducerende virusbolletjes

Waterstofproducerende virusbolletjes (getekend)

Waterstof wordt al jarenlang een grote toekomst toegedicht als schone energiedrager, maar het wil maar niet vlotten met de al of niet bacteriologische methodes om waterstof te produceren, die niet meer energie vragen dan ze opleveren. Nano is het begrip dat alles beter maakt, dus zullen de ‘nanoreactoren’, P22Hyd gedoopt, van de onderzoekers van de universiteit van Indiana (VS) uitkomst moeten brengen, denken die onderzoekers. Hun minuscule reactortjes zouden efficiënt uit water waterstof winnen. Daartoe gebruikten ze een veranderd eiwit, een hydrogenase, dat wordt beschermd door een eiwitschil van een bacterieel virus. Op die wijze zou dat enzym 150 keer krachtiger zijn dan het onveranderde. De toekomst zal het leren of dat allemaal klopt.
Lees verder

Wellicht ontdekt waarom bij ivf zo vaak mis gaat

Muizenembryo

Muizenembryo. De chromosomen en celmembranen zijn zichtbaar gemaakt voor de microscoop met behulp van lichtgevende eiwitten (afb: PNAS)

Bij reageerbuis-bevruchting (in-vitro-fertilisatie oftewel ivf) gaat het nogal eens mis. De in de reageerbuis bevruchte eitjes vertonen vaak ‘mankementen’. Hoe dat komt is tot nu toe een raadsel, maar onderzoek van de universiteit van Montréal schijnen een tipje van de sluier te hebben opgelicht. Lees verder

En de nummer 1 is… CRISPR/Cas9

De verbeelding van CRISPR/Cas9

De verbeelding van CRISPR/Cas9 in actie

Jaarlijks kiest de redactie van het wetenschappelijke tijdschrift Science de Doorbraak van het Jaar! Of er zoiets bestaat als een doorbraak in de wetenschap is nog maar even de vraag. Wetenschap wordt niet van de een op de andere dag gemaakt, maar is een stapeling  van kleinere en grotere ‘steentjes’. De keus voor dit jaar is weinig verrassend en ook zeker niet in dit jaar ‘doorgebroken’: de CRISPR/Cas9-techniek, de van bacteriën geleende techniek om heel precies genen te knippen en dus het genoom te bewerken. Die techniek heeft de dag dichterbij gebracht dat we ook gaan sleutelen aan het menselijk genoom. Er is afgesproken voorlopig een pas op de plaats te maken, maar de/mijn verwachting is dat dat moratorium niet lang stand zal houden.

Ruimer gezien zou je kunnen zeggen dat de keus voor de CRISPR/Cas9-techniek de doorbraak is voor de synthetische biologie, de tak van wetenschap die zich bezig houdt met, grof gezegd, het maken van nieuw leven. Daar breken we ons tegenwoordig het hoofd echter niet over. Het gaat over klimaatverandering, vluchtelingen, financiële crises, maar niet over de maakbaarheid van het leven. Te saai? Te moeilijk? Zeg het maar, ik vind het vreemd en heb daar ook geen goede verklaring voor.
Bij het publiek, althans de bezoekers van de webstek van Science, stond Pluto op 1 (35% van de stemmen) en CRISPR op 2 (20%).

Naast de doorbraak van het jaar koos de Science-redactie ook nog 10 opvallende onderzoeken, waaronder die over het waardoor van lange Nederlanders. Iets  te veel flauwekulverhalen, naar mijn idee, met een verhaal over hoe lang het duurt om door de aarde te vallen op nummer 1. Wordt nog heen lastige klus door die vloeibare kern te komen, lijkt me zo. Afijn, gein in de wetenschap moet kunnen…

Bron: Science

Het wondere leven van stercellen in de hersens

Stercellen van mens en rat

Stercellen van ratten (links) en van de mens (foto: Ye Zhang en Steven Sloane)

Stercellen of astrocyten zijn hersencellen. Ze behoren tot de gliacellen, de ‘lijm’ in het hersenweefsel. Zonder die stercellen zou er niet veel terecht komen van dat belangrijke orgaan. Ze spelen een belangrijke rol bij het tot stand komen van de communicatie van de hersencellen, repareren beschadigd weefsel en spelen een rol in de bloed/hersenbarrière. Dat is allemaal duidelijk geworden uit onderzoek bij dieren (vooral muizen en ratten), maar hoeveel zegt dat over het functioneren van stercellen in menselijke hersens? Onderzoekers van, onder meer, de Stanford-universiteit in de VS zijn eens gaan kijken hoe dat zit en waren in staat moleculaire of genprofielen te schetsen van gezonde en van zieke hersens. Lees verder

Draagbare brandstofcel loopt op urine

Sokken met pomp en brandstofcellen

De pissokken hebben een gepaste kleur (foto: Wulf Voss/EyeEm/Getty)

Wat een gezeik, zou je bijna zeggen, maar het schijnt toch echt waar te zijn. Onderzoekers in Wales (van de universiteit van West-Engeland (?) in Bristol) hebben een draagbare batterij (eigenlijk zijn het brandstofcellen) gemaakt die draait op pis, zeik, urine. Het zit allemaal in je sokken, pissokken. Lees verder

Opslag gegevens in DNA-geheugen ‘eeuwigdurend’

DNA-mulitplicator volgens polymerasekettingreactie (PCR)

Een DNA-multiplicator is een van de apparaten die dienst zouden kunnen doen bij een DNA-geheugen

Digitale gegevens worden opgeslagen in magneetveldjes, elektrische ladingen of in patronen van minuscule stipjes die lichtbundels weerspiegelen. Veilig en langdurig is het idee, want ‘onverwoestbaar’ materiaal. Er zijn al vaker ideeën geopperd om DNA te gebruiken als materiaal om digitale gegevens op te slaan, maar DNA is een organisch materiaal en organisch materiaal heeft de on(?)aangename eigenschap om relatief snel te vergaan. Nu hebben onderzoekers de universiteit van Washington, in samenwerking met Microsoft, en van de universiteit van Illinois aannemelijk gemaakt dat alle digitale informatie op deze aarde op dit moment is op te slaan in negen liter vloeistof met DNA. Die informatie zou in dat DNA-geheugen zeker duizend jaar veilig en zeker zijn, denken die onderzoekers. Er zijn nog wel wat vlekjes weg te werken. Lees verder