De hoeveelheid witte stof in de hersens neemt af na de 40, bij dikke mensen sneller (afb: Neurobiology of aging)
Hersens van dikke mensen van middelbare leeftijd lijken zo’n tien jaar ouder dan van mensen met een gezond gewicht, zo stellen onderzoekers van de universiteit van Cambridge op basis van onderzoek bij, uiteindelijk, 473 volwassenen, van 20 jaar tot 87. Mensen met overgewicht hebben minder witte stof. Dikke vijftigers hadden de hersens van zestigers. Lees verder
Antioxidanten te kust en te keur in gezonde voeding (afb: Wiki Commons)
Er is een hoop te doen over antioxidanten, stoffen die de zogeheten oxidatieve stress in cellen tegengaan, die (mede)oorzaak zou zijn van ziektes, waaronder hersenziektes zoals Alzheimer of Parkinson. In een overzichtsartikel beschrijven drie Europese onderzoekers de mogelijkheden van antioxidanten voor behandeling van deze hersenziektes, van amyotrofe laterale scelorose (ALS) en multiple sclerose. Daarbij zijn hier en daar wel degelijk lichtpuntjes te vinden.
Lees verder
Een f-mri-opname (afb: Wiki Commons)
Op basis van mri-scans concluderen onderzoekers van de Amerikaanse Stanford-universiteit dat sommige delen van de hersens onder hypnose anders reageren dan normaal. Wetenschappers hebben lang geharreward over wat hypnose eigenlijk is: een aparte neurofysiologische toestand of een product van de verwachtingen van de gehypnotiseerde. Het lijkt er nu op dat hypnose niet ’tussen de oren zit’ (of juist wel). Lees verder
Tau-knopen (bruin, in de cel) en beta-amyloïdeplaques (rood)
De ziekte van Alzheimer blijft een belangrijk onderzoeksthema in de geneeskunde. Niet alleen treft die ziekte heel wat vooral oudere mensen (maar niet alleen), maar er is ook nog steeds geen geneesmiddel of adekwate behandelwijze voor (tegen?). Een nieuw experimenteel geneesmiddel, nog getooid met de afkonaam LMTX, zou de ziekte aanzienlijk afremmen, zo zou zijn gebleken uit een fase III-klinische test onder 891 patiënten. Het zou het eerste medicijn zijn dat de zogeheten tau-knopen aanpakt. Die neerslag van tau-eiwitten is, naast de beta-amyloïdeplaques, kenmerkend voor de ziekte. In de New York Times wordt het onderzoeksresultaat met teleurstelling en skepsis gepresenteerd. Dat is niet zo raar, want er zijn wel vaker Alzheimermedicijnen gepresenteerd. Er is er nog geen een. Lees verder
Matthew Glasser met een kaart van de hesenschors (afb: Washington-universiteit)
Het is nog steeds het idee dat bepaalde delen van de hersens verantwoordelijk zijn voor bepaalde functies. Al in 1909 maakt de hersendeskundige Korbinian Brodman een eerste hersenatlas. Hij onderscheidde 52 gebieden in de hersenschors, de buitenkant van de grote hersens. Onderzoekers van, onder meer, de Washington-universiteit in St.Louis (VS) hebben een nieuwe hersenschorsatlas gemaakt. Ze komen tot 180 hersengebieden in elk van de helften hersenschors. Ze deden dat op basis van een analyse van een groot aantal anatomische en functionele gegevens van de hersens. Lees verder
Bij glaucoom, groene staar, onstaat schade aan de oogzenuw
Muizen, waarvan het gezichtsvermogen moedwillig was verstoord kregen een deel daarvan weer terug door visuele stimulering in combinatie met een gentherapie. Het bleek dat daardoor beschadigde netvliescellen weer verbinding met de hersens kregen. Mede door een verhoogde expressie van het eiwit mTOR groeiden de netvliesganglioncelaxonen (uitlopers) meer dan de onderzoekers voorzagen. Kennelijk wisten die uitlopers ook nog de juiste weg in de hersens te vinden. Lees verder
Hersenvocht omringt de hersens en is ook te vinden in de vier hersenkamers en rond het ruggenmerg
Onze hersens vormen een kostbaar bezit en de natuur heeft gezorgd voor een vrij deugdelijke bescherming. Een hersen/bloedbarrière voorkomt dat er schadelijke stoffen en ongedierte in onze hersens terechtkomen. Onze hersenpan is redelijk stevig en als we onze kop stoten is dat niet meteen fataal, omdat onze hersens onringd zijn door hersenvocht. Dat vocht heeft echter meer functies dan bescherming van het weke orgaan: het zorgt voor de verwijdering van afvalstoffen en transporteert ‘boodschappers’. Die boodschapperstoffen worden ter bestemder plek in de hersens afgeleverd met behulp van een soort tamtam van trilhaartjes (cilia) op cellen, vonden onderzoekers van het Duitse Max Planck-instituut in Gottingen. Lees verder
Boven het geheugenelement zonder zinkoixdelaagje en onder met (afb: UT)
Twente bij het MESA+-instituut voor nanotechnologie hebben ze een ‘gsegmenteerd’ ferroelektrisch geheugenelement ontwikkeld dat meer toestanden kan opslaan dan een 0 of een 1. Dat geheugenelement vertoont enige gelijkenis met de manier waarop hersencellen en hun verbindingen gegevens opslaan.
Lees verder
Op basis van muisproeven zijn onderzoekers van de Amerikaanse John Hopkins-universiteit er achter gekomen dat de beruchte beta-amyloïdeplaques alleen niet verantwoordelijke zijn voor de geestelijke toestand van Alzheimerpatiënten. Daarvoor zijn ook de zogeheten kluwens tau-eiwitten in cellen nodig. Ze gebruikten voor een proefneming een muismodel, zoals dat dan heet, dat lijkt op het verloop van de ziekte bij mensen. Lees verder
De oscillatoren communiceren via memristors willekeurig met elkaar (afb: uni Kiel)
Na een korte tijd synchroniseren de oscillatoren hun impullsen (het vuren van hersencellen) (afb: uni Kiel)
Hoe de menselijke hersens werken is nog steeds verre van bekend en dat razendefficiënte en energiezuinige orgaan blijft ons mensen intrigeren. Nu hebben onderzoekers van de Christian-Albrechtuniversiteit in het Duitse Kiel met behulp van memristors een systeem gebouwd dat in staat is twee verschijnselen te produceren die ook aan onze hersens worden toegeschreven: synchronisering en geheugenvorming. Het uiteindelijke doel van hun onderzoek is neurale netwerken te bouwen die net zo efficiënt en energiezuinig werken als ons brein. Lees verder