Ook apen kunnen praten, in principe

Makaken

Makaken zouden, ‘technisch’ gezien, kunnen praten

Jarenlang was de gedachte dat gesproken taal pas zo’n 200 000 jaar geleden mogelijk werd met de ‘geboorte’ van de moderne mens . Dat had te maken met de vorm en de plaats van het strottenhoofd die onderzoekers onontbeerlijk vonden om de klankendiversiteit te vormen die nodig is voor gesproken taal. Dat schijnt niet meer te kloppen. Volgens recente analyses zouden ook apen in principe in staat moeten zijn tot taalvorming. Gesproken taal zou, als die conclusie klopt, miljoenen jaren eerder hebben kunnen ontstaan. Feit is dat de apen die we kennen niet iets hebben wat we taal zouden noemen, maar dat zou meer te maken hebben met hun hersens dan met de anatomie. Lees verder

“Nederlandstalige emigranten houden vast aan hun taal”

Paspoort op wereldkaartNederlanders en Vlamingen die naar een ander land emigreren, blijven vasthouden aan hun eigen taal en cultuur. Dat blijkt uit de eerste wereldwijde inventarisatie van het behoud of verlies van de Nederlandse taal, cultuur en identiteit. De bevinding is opvallend, omdat uit eerder onderzoek was gebleken dat Nederlanders en Vlamingen die in de vorige eeuw naar Canada of Australië waren vertrokken, vaak snel hun eigen taal opgaven. Lees verder

Elk college volgen in je eigen taal? Binnenkort dan

Vertaalsystemen

Satoshi Nakamura (afb: NAIST)

Engels heeft het Nederlands voor een groot deel van de colleges in de Nederlandse universiteiten verdreven met als argument dat internationalisering dat noodzakelijk maakt. Met internationalisering wordt dan veramerikaansing bedoeld, want Chinees of Japans kom je er weinig tegen. We kunnen nu in Nederland gewoon weer overschakelen op het Nederlands, terwijl de studenten uit Indonesië, China, Roemenië (om maar een paar landen te noemen de colleges gewoon in hun eigen taal kunnen volgen. Tenminste als het klopt dat Japanse onderzoekers van het Nara-instituut voor wetenschap en technologie (NAIST) een vertaalsysteem hebben gefabriekt waarmee dat mogelijk zou zijn. Of uhhhh… Lees verder

Tweetaligheid verbetert geen hersenfuncties of wel?

Kind voor tweetalig schoolbordVoorstanders van meertaligheid roepen vaak dat die allerlei (hersen)functies stimuleert zoals het schakelen tussen verschillende taken of het negeren van afleiding. Er zijn inderdaad studies gedaan die dat zouden hebben aangetoond, maar minstens zoveel onderzoeken gaven aan dat twee- of meertaligheid, anders dan die vaardigheid,  je niet beter maakt op allerlei andere gebieden. Lees verder

“Voynichmanuscript eindelijk ontcijferd” Alweer?

Het Voynichmanuscript

Een bladzijde uit het manuscript (afb: der Spiegel)

Het is mooi verhaal, al heb je er verder niks aan. Al tijden proberen  onderzoekers het zogeheten Voynich-manuscript te ontcijferen, maar dat lukte maar niet. Zo’n anderhalf jaar terug dachten de onderzoekers de sleutel te hebben gevonden van de 240 bladzijden met tekeningen in een onbekend schrift. Dat moet Britse wetenschappers rond Gerard Cheshire van de universiteit van Bristol ontgaan zijn of zij hielden het voor onzin, want zij denken te weten waar het over gaat. Er bestaat nog steeds de mogelijkheid dat het hier om een grap gaat, een buitengemeen geslaagde… Lees verder

Hersensignalen omgezet in (redelijk) verstaanbare taal

Signalen spraakcentrum omgezet in gesproken taal

Signalen uit de hersens werden eerst omgezet in bewegingen van het spraakorgaan (afb: UCSF)

Het schijnt dat onderzoekers in Amerika rond Gopala Anumanchipalli van de universiteit van Californië in San Francisco een manier hebben gevonden om signalen van het spraakcentrum in de hersens om te zetten in verstaanbare taal. Dat gaat dan in twee stappen: eerste worden de signalen die mond, gehemelte en keel aansturen geregistreerd waarmee een virtueel spreekorgaan wordt ‘bediend’; daaruit destilleert een tweede algoritme het bijbehorende geluid. Dat systeem zou een beter resultaat opleveren dan de pogingen die tot nu toe gedaan zijn, vinden de onderzoekers zelf. Lees verder

Eerste boek door machine geschreven

Boek geheel door machine 'geschreven'Uitgeverij Springer Nature heeft voor het eerst een boek gepubliceerd dat is geschreven door een machine of eigenlijk een algoritme. Dat werd ontwikkeld door onderzoekers van de Goethe-universiteit in Frankfurt. Het boek biedt een overzicht van onderzoek op het gebied van lithiumionbatterijen. De Duitse uitgever denkt hiermee een methode te hebben om de immer wassende informatiestroom de baas te kunnen. Het boek is gratis binnen te halen. Lees verder

Powerpoint en Skype vertalen ook

SkypevertalerMicrosoft heeft aangekondigd dat in het belprogramma Skype en in het presentatieprogramma Powerpoint gesproken en geschreven teksten direct vertaald kunnen worden. De nieuwe mogelijkheid zou daartoe gebruik maken van kunstmatige intelligentie. De vertaling zou nagenoeg direct zijn tijdens het gesprek of de presentatie. Lees verder

Machine vertaalt boek 800 pagina’s in twaalf uur

Machine vertaalt boekHet zou een wereldprimeur zijn. Een ‘intelligent’ systeem van het Franse bedrijf Quantmetry en vertaaltoepassing Deepl heeft een boek van 800 pagina’s (Deep learning) in twaalf uur vertaald van het Engels in het Frans. Het ki-systeem is door de initiatiefnemers ter beschikking voor algemeen gebruik in de wetenschappelijke wereld. Je zou kunnen zeggen dat op die manier het monopolie van het Engels in de wetenschappelijke uitgeverij ‘dragelijk’ wordt gemaakt voor wetenschappers met een andere taalachtergrond… Lees verder

Kinderen zijn geen ‘taalsponzen’

Kind met zijn juf

Geen ‘taalsponzen’…

In discussies over twee- of meertaligheid wordt vaak beweerd dat je kinderen maar het beste zo vroeg mogelijk twee of meer talen kunt, omdat ze dat op jonge leeftijd makkelijker zouden doen dan later in hun leven. Jonge kinderen zijn echter niet de ‘taalsponzen’ waar ze voor worden versleten, zo leert Amerikaans onderzoek. Kinderen die in twee talen worden opgevoed doen daar langer over dan als bij een taal omdat ze, simpelweg, meer moeten leren, concluderen de onderzoekers. Lees verder