Hersens in een zijdespinsel

Zijden kunsthersens

De zijden kunsthersens (afb: New Scientist)

Onderzoeker David Kaplan van de Tufts-universiteit in Massachusetts (VS) ontwikkelt biomaterialen op basis van zijde-eiwitten. Vraag me niet waarom, maar Kaplan had er op een gegeven ogenblik lol in om zijde als geraamte voor een soort ‘hersenconstructie’ te gebruiken en dat alles in het kader van de grote zoektocht naar de geheimen van dit mysterieuze orgaan.  Lees verder

IBM bouwt chip met 1 miljoen ‘hersencellen’

De 'hersenchip'

De ‘hersenchip’ van IBM. Rechts een ‘kern’ met 256 cellen. Links de hele chip met 4096 ‘kernen’ (foto: IBM)

IBM bouwt al enige jaren aan een chip, TrueNorth, die geïnspireerd is op de (gedachte) werking van de hersens. De chip, die nu 1 miljoen ‘hersen- cellen’ bevat, is op gebouwd uit kernen van elk 256 cellen, die elk weer met 256 andere cellen zijn verbonden. De vorderingen van hun onderzoek van 200 manjaar hebben de IBM-onderzoekers beschreven in het serieuze  wetenschapsblad Science. De neurale chip heeft de afmeting van een postzegel. Volgens onderzoeker Dharmendra Modha is de neurale chip de ‘machine’ van een nieuw tijdperk. De vorige maand kondigde IBM aan € 2,2 miljard uit te trekken voor een zoektocht naar de opvolger van de transistorsiliciumchip (die werkt met enen en nullen), waarvan men vrij algemeen aanneemt dat die in de buurt is gekomen van zijn laatste levensfase. Lees verder

Geïmplanteerde hersencellen blijken te werken

Hersencelimpantatie

De geïmplanteerde hersenstamcellen (iNCs) werden functioneel onderdeel van de rest van de hersens (afb: Stem Cell Reports)

Onderzoekers van de universiteit van Luxemburg hebben hersencellen (ontwikkeld uit huidcellen) bij muizen in de hersens geïmplanteerd. Die nieuwe cellen bleken te worden opgenomen in de hersenstructuur van de muisjes en daar op zijn minst zes maanden te hebben gefunctioneerd.
Lees verder

Positief geladen nanodeeltjes beschadigen hersencellen

Nanodeeltjes voor medicijnafgifte

Positief geladen nanodeeltjes (b)lijken schade aan de hersens teo te brengen (afb: Science)

Op vele fronten wordt er gewerkt aan een systeem voor gedoseerde medicijnafgifte, een systeem dat medicijnen daar in het lijf brengt waar het ‘mankement’ zit. Daartoe worden ook nanodeeltjes getest, die hun medicinale lading op de plek des onheils moeten lossen. Mooie gedachte, maar kan dat zo maar? Kristina Bram Knudsen van het Kopenhaagse centrum voor werkomgeving ontdekte dat positief geladen nanodeeltjes schade in de hersens kunnen veroorzaken. Lees verder

Hersenonderzoekers dreigen met boycot duur EU-project

Human Brain Project

Het grootscheepse Europese hersenproject zou te veel op de supercomputer gericht zijn, vinden kritische hersenonderzoekers

Het Human Brain Project, het ambitieuze EU-onderzoeksproject begroot op € 1,2 miljard dat gericht is op het nabootsen van hersens op supercomputer, ligt zwaar onder vuur van de hersenonderzoekers. Het project, waar zo’n 500 onderzoekers in 20 landen aan meewerken, zou volgens de kritische onderzoekers gebukt gaan onder bureaucratie en geleuter. Het project zou inzicht moeten geven in het ontstaan van hersenziektes, maar ook in de werking van hersenprocessen. Zo’n 300 onderzoekers tekenden een open brief aan de Europese commissie over de in hun ogen falende projectleiding. Lees verder

Slaap is goed voor het geheugen

HersencelAl heel lang worstelen onderzoekers met de vraag waar slaap nu eigenlijk goed voor is. Het is geen kwestie van het rust geven van je vermoeide spieren en andere onderdelen, want dan zou je ook rustig op een stoel kunnen gaan zitten. Toch kunnen we niet zonder slaap. Vorig jaar ontdekten onderzoekers dat tijdens de slaap de hersens worden ontdaan van giftige stoffen, nu vond Wenbiao Gan van het Skirball-instituut voor biomoleculaire geneeskunde dat de slaap goed is voor het geheugen. Proeven bij muizen zouden hebben aangetoond dat slaap de groei van het aantal synapsverbindingen bevordert en daarmee herinneringen vastlegt (is het idee). Lees verder

Een vliegtuig met gedachten besturen

Denkvliegen

Een proefpersoon in een vluchtsimulator (foto: TUM)

Een groep onderzoekers van de technische universiteit München en van Berlijn werkt in het kader van het Europese project hersenvlucht (Brain Flight) aan de realisering van een vliegtuig dat met de ‘denkkracht’ van een piloot is te besturen. Het systeem werkt via de koppeling van hersensignalen, zoals gemeten met een elektroencefalograaf, en de besturing van het vliegtuig. De proeven in een vluchtsimulator schijnen veelbelovend te zijn. Onduidelijk is wat het doel van het onderzoek is. Een zelfsturend vliegtuig lijkt veel meer voor de hand te liggen en dat is er eigenlijk al. De automatische piloot, bijvoorbeeld, bleek jaren geleden al veel beter te landen dan een menselijke. Lees verder

Geheugen te sturen met prikkels

Synaps

Een synaps

Onderzoekers van de universiteit van Californië in San Diego blijken de synapsen, de verbinding tussen twee neuronen, van hersencellen heel gericht te kunnen stimuleren met behulp van hoog- of laagfrequente prikkels, waardoor naar believen herinneringen worden gereactiveerd of gewist. Bij ratten werkte dat, tenminste.  Lees verder

Ziekte van Alzheimer mogelijk te bestrijden

Susan Farr (univ. v. Saint-Louis)

Susan Farr van de universiteit van Saint-Louis

Onderzoek bij muizen heeft laten zien dat met behulp van een RNA-blokkerend molecuul (de zogeheten antisenstherapie), ontwikkeld aan de universiteit van Saint-Louis, de ziekte van Alzheimer een halt zou kunnen worden toegeroepen. De RNA-blokker zou, bij muizen, ook de ontsteking verminderen in dat deel van de hersens dat verantwoordelijk is voor leren en geheugen (de hippocampus). De RNA-blokker zou er voor gezorgd hebben dat het leervermogen, het geheugen en het gedrag van de muizen weer herstelden. Lees verder