Bacterie van 2,5 miljard jaar geleden getraceerd

2,5 miljard jaar oude microfossielen van zwavelbacterie gevonden

Andrew Czaja op de vindplaats in Zuid-Afrika nabij Kuruman

In rotsen in de Noordelijke Kaapprovincie in Zuid-Afrika in de buurt van de plaats Kuruman zijn resten gevonden van een bacterie die 2,5 miljard jaar geleden moet hebben geleefd. Dat was in een periode dat de aarde nog geen zuurstofrijke atmosfeer had. Leven zonder zuurstof is goed mogelijk, maar dat was al bekend. Lees verder

Vrouwen kijken anders dan mannen

Mannen kijken minder lang naar gezichten dan vrouwen en dan vooral naar de ogen

Links de staarresultaten van mannelijke deelnemers, rechts die van vrouwen. Boven de gezichten van mannelijke acteurs, onder van vrouwelijke (afb: JoV)

Vrouwen en mannen kijken anders naar gezichten en verwerken de informatie anders, denken onderzoekers te hebben geconstateerd. Lees verder

Was het licht sneller tijdens de oerknal?

Oerknal en de onbegrensde lichtsnelheid

Vlak na de oerknal moeten de omstandigheden zo extreem zijn geweest dat de lichtsnelheid geen grens kende, is een theorie

Een dikke eeuw geleden achten de natuurkundigen af, op een paar dingetjes na. Nu lijkt de natuurkunde klap op klap te moeten incasseren. Is net de zwaartekracht-theorie op scherp gezet of er wordt gemorreld aan de grenzen van de lichtsnelheid. De inflatietheorie is niet de enig mogelijke verklaring voor de opmerkelijke gelijkmatige temperatuur van de kosmische achtergrondstraling. Een niet eens zo nieuwe theorie gaat uit van een veel grotere lichtsnelheid dan nu op het moment van de oerknal. Nu geven de bedenkers daarvan ook aan hoe die theorie te toetsen is. Het moet toch niet gekker worden? Lees verder

Nieuw ontdekte toestand kandidaat voor kwantumgeheugen

Kwantumgeheugen van diamant en stikstofatomen

Onder invloed van laserstralen licht dit synthetische diamantje met stikstofatomen op (afb: TU Wenen)

Hedendaagse computers werken met bits die twee ‘posities’ kunnen hebben: 0 en 1 (aan of uit). Dat geldt ook voor geheugens. Bij kwantumcomputers heb je te maken met een superpositie. Het probleem met het fenomeen superpositie is de instabiliteit. Kwantumgeheugens zijn dan maar zeer korte tijd betrouwbaar. Onderzoekers van de TU Wenen hebben, samen met het Japanse telecombedrijf NTT, een kwantumgeheugen bedacht van stikstofatomen en microgolven dat minder snel geheugenverlies lijdt. Ze houden de informatie nu zeker vijfmiljoenste seconde vast. Lees verder

Een bacterie als levend antibioticum

Bdellovibrio bacteriovorus als levend antibioticum

De Bdellovibrio bacteriovorus (onder) valt een bacterie aan (afb: Nature)

Door buitensporig gebruik van antibiotica, niet in de laatste plaats in de veehouderij, zijn steeds meer bacteriestammen ongevoelig voor antibiotica. Er is inmiddels een lichte paniek ontstaan in de geneeskunde. Er wordt gezocht naar alternatieven. Serge Mostowy van het Imperial College in Londen en medeonderzoekers hebben hun heil gezocht bij een bacterie: de bacterievretende Bdellovibrio bacteriovorus. Die kan de ziekmakende Shigella-bacterie wel opvreten, maar is dit een oplossing voor de antibioticaresistentie? Lees verder

Zijn onderzoekers bang voor formules?

Bang voor formules?

Zijn onderzoekers bang voor formules?

In 2012 maakten Tim Fawcett en Andrew Higginson van de universiteit van Exeter (GB) aannemelijk dat artikelen in de ecologie en evolutionaire biologie minder worden aangehaald als ze meer formules bevatten In 2012. In 2015 publiceerde natuurkundige Jonathan Kollmer van de Friedrich-Alexander-universiteit in Erlangen (D) een artikel in Physical Review Letters, waarbij hij, op basis van de citaties van duizend artikelen, geen verband had gevonden. Ook trokken Kollmer en zijn medeauteurs de resultaten van het Exetertweetal in twijfel. Die slaan nu hard terug. Kollmer en medeauteurs hadden geen statistische analyse toegepast. Als je dat wel doet, dan gelden de resultaten voor de biologie ook voor de natuurkunde, stellen ze. Het zou wel eens een probleem van de hele wetenschap kunnen zijn, veronderstellen de twee. Lees verder

Alzheimermedicijn blijkt onwerkzaam

Alzheimer-hersens

Een opname van een door Alzheimer aangetast brein

De ziekte van Alzheimer is waarschijnlijk een van de meest onderzochte aandoeningen, maar al dat speurwerk heeft tot nu toe nog maar weinig resultaat opgeleverd. Een klinische proef met een van de weinige (gedachte) medicijnen die fase 3 hebben gehaald, de laatste voor toelating, met 2000 patiënten met Alzheimer in een vroege fase heeft weinig opgeleverd. Het middel, solanezumab van het farmabedrijf Eli Lilly, werd geacht de effecten van Alzheimer te vertragen. Lees verder

Klimaatcongres in Marrakesj eindigt in mineur

Ban Ki-Moon en betogers

VN-secretaris-generaal Ban Ki-Moon in een ontmoeting met klimaatbetogers in New York in 2014

Bijna een jaar geleden werd er in Parijs met enig gejuich een klimaatakkoord gesloten. Het echte werk moest natuurlijk nog beginnen. Inmiddels zijn in de VS presidentsverkiezingen gehouden en dorpsgek en tegenstander van dat akkoord Donald Trump heeft die gewonnen (met minder stemmen dan Clinton). Een vervolgconferentie in het Marokkaanse Marakesj is net achter de rug, maar de resultaten stemmen niet vrolijk. Trump werpt zijn machtige schaduw al vooruit, zo lijkt. Lees verder

Het is extreem warm op de Noordpool

Temperaturen op de Noordpool in november abnormaal hoog

Nooit eerder vertoond: de temperaturen in oktober en november lopen op (afb: Deens weerkundig instituut)

Wat is er met het ijs op de Noordpool aan de hand? In november zou het ijs weer moeten aangroeien, maar dat is nauwelijks het geval en op sommige plaatsen is het zelfs nog verder weggedooid. Het is er ongewoon warm voor de tijd van het jaar tot wel 20°C boven het gemiddelde. Die temperatuur is in oktober en november op sommige plaatsen zelfs hoger geworden.
Lees verder

Batterij die in seconden oplaadt? Die wil ik ook!

Supercondenstoren met tweedimensionale materialen

De nanodraadjes omhuld door tweedimensionale materialen (afb: ACS Nano)

Mobiele telefoons zijn soms handig, maar een grote ergernis is de vaak korte werkduur van de batterij en de lange oplaadtijd. Iets soortgelijks geldt natuurlijk voor andere apparaten die afhankelijk zijn van de voeding van batterijen, zoals een fototoestel en de elektrische fiets (E-fiets). Onderzoekers in Florida doen voorkomen dat aan die ‘ellende’ binnenkort een eind komt. Ze zouden een supercondensator hebben ontwikkeld die in seconden oplaadt en ‘eindeloos’ mee gaat. Lees verder