“De trein naar Duurzaamheid is al vertrokken”

Destructieve winning

Veel winningsmethoden voor fossiele brandstoffen zijn verwoestend voor het milieu

Misschien ben ik te somber. Ik heb nog steeds de indruk dat er veel over klimaatverandering wordt gepraat, maar dat er nog erg weinig concreets tegen gedaan wordt. Ritchie Priddy, directeur van Carver Scientific, vindt echter dat de trein naar Duurzaamheid het station al heeft verlaten en niet meer terugkomt. Jim Krane van de Amerikaanse Rice-universiteit bestudeerde de klimaatrisico’s voor de fossiele-brandstsofsector en constateerde dat de toekomst voor die branche er steeds grauwer uitziet. Priddy stelt dat het verbazingwekkend is hoeveel er al bereikt is zonder (dwingende) wetten en regels. Lees verder

‘Negatieve massa’ gemaakt

Vloeistof met negatieve massa

In de grafiek (a) het Bose/Einsteincondensaat met negatieve massa. In b) het condensaat in de tijd (ms) (afb: Phys.Rev. Letters)

Ik weet niet wat ik me daarbij moet voorstellen, maar het bericht gaat dat natuurkundigen van de universiteit van (de staat) Washington een vloeistof hebben gemaakt met een ‘negatieve massa’. Als je daar tegenaan duwt dan heeft die vloeistof niet de neiging in de duwrichting te bewegen, maar daar juist tegenin. Overigens zal je dat niet snel proberen, want de vloeistof is afgekoeld tot vlak boven het absolute nulpunt. Lees verder

Zelfs ki kent vooroordelen

Kunstmatige intelligentie is niet waardenvrij

Ki is niet ‘waardenvrij’ (afb: Science)

Een van de voordelen van kunstmatige intelligentie zou zijn dat die geen menselijke zwakheden vertoont zoals irrationaliteit en vooroordelen. Nou, als je dat denkt, heb je het goed mis. Ki heeft daar ook last van, vooral als ze van ons mensen leert. Als algoritmes de betekenis van woorden proberen te achterhalen door lappen door de mens geschreven teksten te verteren, dan ontwikkelen ze stereotypen die erg op de menselijke vooroordelen lijken. “Denk niet dat ai de goede fee is”, zegt onderzoekster Joanna Bryson van de universiteit van Bath (Eng) en de Amerikaanse Princeton-universiteit. “Ki weerspiegelt onze bestaande cultuur.“  Lees verder

Stierenzaad helpt kankercellen doden

Stierenzaad als chemoleverancier

Gehelmde zaadcellen

Duitse onderzoekers hebben stierenzaad gebruikt (pdf-bestand) om chemo bij kankercellen af te leveren. In het lab lijkt het te werken. De methode zou geschikt zijn om, als de techniek echt bewezen is, kanker en andere aandoeningen in het vrouwelijke geslachtsorgaan aan te pakken, denken de Duitse onderzoekers. Lees verder

Cellen met antilichamen resistent te maken tegen hiv

Antilichamen blokkeren virussen cel binnen te komen

De cellen met een antilichaam op het celmembraan dat de receptor voor het rhinovirus blokkeert overleefden (afb: Lerner)

Je bindt antilichamen aan hiv bevechtende afweercellen en je krijgt cellen die onaantastbaar zijn voor dat virus. Die resistente cellen zouden snel de door het virus omgebrachte cellen kunnen vervangen en daarmee iemand van het virus kunnen bevrijden, denken onderzoekers van het Amerikaanse Scripps-instituut. “Dit zou mensen lang tegen het virus kunnen beschermen”, stelt onderzoeker Jia Xie. De onderzoekers zijn van plan de methode op veiligheid en doelmatigheid te testen, alvorens die kan worden toegepast bij mensen. Het is de bedoeling een behandeling te ontwikkelen die leidt tot genezing zonder verdere medicatie.
Lees verder

“Dooi permafrost te stoppen met ambitieuze klimaataanpak”

Permafrostgebieden rond de Noordpool

Permafrostgebieden rond de Noordpool

Volgens onderzoekers van, onder meer, de Engelse universiteiten van Leeds en Exeter zouden bijna viermiljoen km2 bevroren grond verloren gaan voor elke graad aardopwarming, een gebied zo groot als India. Volgens hen zou er 20% meer ‘permanent’ bevroren bodem ontdooien dan tot nu toe wordt aangenomen. Daardoor komen grote hoeveelheden methaan vrij, een heftig broeikasgas. Ze stellen echter ook dat een ambitieuze aanpak van de oorzaken van de klimaatverandering het verlies van grote delen permafrost zou kunnen beperken.

Lees verder

Elektrische hersenprikkel bevordert eerlijkheid

DobbelstenenOf we de boel flessen of eerlijk zijn hangt vaak van de situatie af, maar, uiteraard, ook van de persoon in kwestie. Toch lijkt het er op dat eerlijkheid is te beïnvloeden door hersenstimulering. Door bij proefpersonen de hersens op een bepaalde plaats in de hersenschors een stroomstoot(je) te geven, bleken die minder vaak geneigd te sjoemelen dan normaal. Opmerkelijk. Het onderzoeksresultaat werpt weer vragen op of je mensen verantwoordelijk kunt houden voor hun eigen gedrag. Lees verder

Kan virus in de hersens Parkinson bestrijden?

Hersencellen bij Parkinsonpatiënten produceren veel minder van de signaalstof dopamine

Hersencellen bij Parkinsonpatiënten produceren veel minder van de signaalstof dopamine (lichtblauw) (afb: Sciencephoto.com)

Het moet niet gekker worden, denk je soms als je over onderzoek leest, maar waarom zou je niet alle bondgenoten gebruiken die je kunt inzetten tegen ziektes? Neem nou virussen. Die micro-organismen, waarvan de geleerden nog niet weten of we die wel tot het ‘leven’ mogen rekenen, hebben we al in dienst genomen om allerlei klusjes te doen, zoals het afleveren van DNA aan cellen, waarom zouden we die niet inzetten tegen ziektes? Die van Parkinson, bijvoorbeeld, om hersencellen om te programmeren tot gezond. Zoiets. Bij muisjes leverde de aanpak resultaat op. Lees verder

Het gaat steeds slechter met het Groot Barrièrerif

Verbleekt koraal

Verbleekt koraal

Het ging al niet best met het Groot Barrièrerif, ’s werelds grootste koraalrif voor de oostkust van Australië. De verbleking, vorig jaar vooral in het noorden, heeft zich naar het zuiden uitgebreid. Meer dan 1500 km koraalrif (van de 2300) heeft daar nu last. Verbleking is een teken voor een naderende dood van het rif. Die slechte situatie is nu voor het tweede opeenvolgende jaar geconstateerd, waardoor de kans op herstel van het voor het koraal benodigde ecosysteem steeds kleiner wordt. Lees verder

Wat zicht op de ‘duistere’ paden van afweercellen

Witte bloedlichaampjes dringen door bloedvatwand heen

De afweercellen dringen zich, mede geholpen door hun kern, tussen de bloedvatwandcellen door, waaarbij ze hun celskelet deels afbreken. In de uitvergroting zie je dat celskelet (afb: Cell)

Witte bloedlichaampjes zijn afweercellen. Als er ergens iets mis is in het organisme, dan moeten die cellen snel ter plekke zijn. Op hun pad komen ze vele hindernissen tegen. Onderzoekers van het Israëlische Weizmann-instituut hebben nu wat beter zicht gekregen op de ‘duistere’ (want onbekende) paden van afweercellen door het lichaam.
Lees verder