Rokers stemmen minder vaak

Karin Albright (univ. van Colorado)

Karin Albright (univ. van Colorado)

Mannen met haren op hun tenen kijken vaker tv. Zoiets lijkt de uitkomst van een onderzoek onder, om precies te zijn, 11 626 Amerikanen: rokers stemmen minder dan niet-rokers of althans hebben die neiging minder. Het is het eerste onderzoek naar een verband tussen gezondheidschadend gedrag en kiesgewoontes. Dat zal best. Hoe zit het met de fruiteters en die mannen met haren op hun tenen? Uit eerder Zweeds onderzoek zou zijn gekomen dat rokers de politiek meer wantrouwen dan niet-rokers. Lees verder

Aangeleerd vs aangeboren: 1 – 1

Tweeling Jan en Jurjen

Jan en Jurjen

Aangeleerd of aangeboren, die discussie sleept zich al tientallen jaren voort. Ik had gedacht dat de strijd onbeslist is: sommige dingen zijn (vooral) erfelijk bepaald, andere (vooral) door opvoeding. Dat is nu precies wat Danielle Posthuma en haar medeonderzoekers van, onder meer, de Vrije Universiteit in Amsterdam hebben gevonden op basis van een metastudie van tweelingonderzoek. Het is een mengsel: niets is alleen maar aangeleerd, niets alleen maar aangeboren, besliste Posthuma. De bijdrage is vrijwel gelijk. Lees verder

CLAIRE maakt zacht zichtbaar voor elektronenmicroscoop

Met CLAIRE is zacht weefsel met elektronenmicroscoop te bekijken

De crux van CLAIRE is een flinterdunne, paarse, laag van yttriumaluminiumperovskiet die met cerium is gedoteerd (afb: Nano Letters)

Onderzoekers van, onder meer, het Amerikaanse Lawrence Berkeley-lab hebben een techniek ontwikkeld, CLAIRE gedoopt, waarmee met elektronenmicroscopen ook zacht weefsel is waar te nemen op nanoschaal. Dat is handig voor het afbeelden van allerlei biologisch materiaal, maar ook van polymeren, gels en schuimen. Lees verder

Tweetaligheid zou goed zijn voor de hersens

TweetaligheidDe bevindingen zijn duidelijk zeggen ze bij de Rijksuniversiteit van Gent: tweetaligheid brengt verschillende cognitieve voordelen met zich mee. In een langlopend onderzoek werden de intellectuele vaardigheden van eentalige kleuters vergeleken met die van kleuters in tweetalig immersieonderwijs. Er zijn ook studies die beweren dat tweetaligheid weinig tot geen positieve effecten heeft. Het lijkt welles tegen nietes. Lees verder

Een simpel molecuul lijkt stamcellen tot leven te wekken

Het eiwit TGF-β1 (rood) komt nauwelijks voor in jong weefsel

Het eiwit TGF-β1 (rood) komt nauwelijks voor in jong weefsel

In het leven moet je ten minste een ding wantrouwen: de suggestie dat dingen simpel zijn. Dan hebben we het over het ingewikkelde systeem dat leven heet. Een gen voor een ziekte, een eiwit voor oplossing. Meestal blijken de zaken ingewikkelder in elkaar te steken, maar we mogen het natuurlijk wel proberen. In dit geval gaat het om een nieuw ‘levenselixer’ dat ons jeugdig zou houden en bovendien nog in de strijd tegen kanker te gebruiken is ook. Dat bereik je door het eiwit TGF-β1  te blokkeren, dat op zijn beurt weer de activiteit van stamcellen blokkeert. Dat middel, aangeduid met Alk5i, wordt beproefd als (weer een nieuw) kankermedicijn, maar zou ook ons systeem jong kunnen houden, denken de Californische onderzoekers.  Lees verder

Verhongeren van kankercellen beter dan vergiftigen

asparagine glutamine

Plaats Q59 op het enzym l-aspapaginase bleek de plek die het onderscheid maakte tussen glutamine (rechts) an asparagine (afb: Blood Journal)

Er zijn allerlei technieken bedacht om kanker de pas af te snijden. Een van die  strategieën is te zorgen dat de veel voedsel verbruikende cellen van de aanvoer daarvan worden afgesneden. Dat kan, bijvoorbeeld, door te voorkomen dat in kankergezwellen nieuwe bloedvaten worden gevormd, maar ook, zoals in een recente studie is beproefd, door er voor te zorgen dat wezenlijke voedingsbestanddelen zoals aspargine voor de cel niet langer voorradig zijn. Dat vergde enige aanpassing aan het enzym L-asparaginase (L-ASP), dat als kankermedicijn tegen acute lymfatische leukemie wordt gebruikt en leverde Q59L, de glutaminasevrije variant, op.
Lees verder

Computer nu ook al beter in beelden herkennen

Baidu, de Chinese GoogleDe mens wordt aan alle kanten voorbijgelopen door zijn product de computer. Met rekenen konden we al lang niet meer van het rekentuig winnen en ook in schaken is hij ons de baas, maar nu blijkt de Minwa-supercomputer van het Chinese bedrijf Baidu ook al beter in het herkennen en sorteren van beelden. Minwa bleek sneller dan een mens 1 miljoen plaatjes onder te brengen in 1000 verschillende mappen (categorieën) met een foutpercentage van 4,58% (de mens 5%, Microsoft 4,94% en Google 4,8%). Lees verder

Afweersysteem heeft seizoensgebonden pieken en dalen

Activiteit afweersysteem seizoensgebonden

De seizoensgebonden activiteit van genen in beeld gebracht (afb: Nature Communications)

Er vallen in de winter meer doden en mensen zijn ’s winters vaker ziek dan ’s zomers. Dat werd altijd geweten aan de weersomstandigheden en de aangepaste leefgewoontes in het koude seizoen, maar onderzoekers van, onder meer, de universiteit van Cambridge (Eng) zouden hebben ontdekt dat ons eigen afweersysteem seizoensgebonden pieken en dalen heeft. Het werkt harder in de winter en ‘ontspant’ zich in de zomer. Dat zou betekenen dat je ’s winters beter beschermd bent tegen infectieziektes zoals de griep, maar vergroot ook de kans op ontstekingen, waardoor de drempel voor het krijgen van een hartaanval, beroerte of suikerziekte lager wordt. Zelfs neurologische aandoeningen zoals multiple sclerose en schizofrenie komen dan vaker voor. Het zou betekenen dat artsen bij voorschrijven rekening moeten houden met het seizoen. Het blijkt dat aan die seizoensveranderingen zo’n kwart van onze genen meedoet. Lees verder

Zelfrijdende auto Google niet geheel schadevrij

De Google-zelfbeweger

De zelfbeweger van Google

Helemaal foutloos gaat dat niet met die zelfbewegers (zelfstandig rijdende auto’s). Google meldt dat sedert het bedrijf is begonnen met het uittesten van de zelfbewegers, daarmee 11 niet-ernstige ongelukken zijn gebeurd. Google maakte dat bekend, nadat het persbureau Associated Press dat twee Google-zelfbewegers waren betrokken bij ongelukken in Californië. Niemand zou zijn verwond. Lees verder