Zoeken in je geheugen veroorzaakt hersengolven

Hersengolven

Net voor iemand zich een woord herinnert ontstaan tegelijkertijd snelle hersengolven in twee delen van de hersens: de temporale associatiekwab (geel) en de mediale temporale kwab (blauw) (afb: Science News).

Als je op zoek in je brein bent naar, bijvoorbeeld, een naam van die niet zo bekende componist, dan schijnen ‘hersengolven’ van vurende neuronen te ontstaan, een halve seconde voor je op die naam komt. constateerden onderzoekers Lees verder

Onze darmflora in kaart gebracht

Poeptransplantaties

John Bienenstock (l) en Paul Forsythe denken met poeptransplantaties stress en depressies te kunnen bestrijden

Onze darmflora heeft op veel zaken invloed, zelfs op onze hersens, maar waar die nu precies uit bestaat schijnt nooit uitputtend te zijn onderzocht. Nu hebben onderzoekers eens beter in die smurrie gekeken en met behulp van DNA-materiaal daarin zo’n tweeduizend verschillende tot nu toe nog onbekende darmbewoners aangetroffen. Overigens is die darmflora van verschillende factoren afhankelijk, onder meer het voedselpatroon, en heeft niet overal en bij iedereen dezelfde samenstelling. Lees verder

Kunnen gedachten worden omgezet in gesproken tekst?

Hersensignalen omgezet in tekst

Gedachten spreken (?)

Het begint een beetje eng te worden, vind ik. Al eerder is gebleken dat onderzoekers met behulp van het meten van hersenactiviteit een aardig beeld kunnen krijgen van de beelden die proefpersonen in hun hoofd hebben. Nu lijkt het er op dat onderzoekers weer een stukje verder zijn met het ‘uitlezen’ van de hersensignalen. Wetenschappers van de Columbia-universiteit (VS) namen de signalen waar die het gehoorcentrum ontvingen en slaagden er in die om te zetten in tekst. “We ondervonden dat mensen die klanken voor driekwart verstonden en konden herhalen en dat is veel beter dan tot nu toe behaald”, zegt onderzoeker Nima Mesgarani. Lees verder

Volwassen hersens zouden nauwelijks nieuwe cellen aanmaken

Het zeepaardje met daarin de getande winding

Hippocampus met daarin de getande winding (gyrus dentatus)

Het is zo langzamerhand een niet eindigend welles/nietes-spelletje. Na jaren te hebben gedacht dat we ons hele leven moesten doen met de hersencellen die we bij de geboorte hadden werd ontdekt dat dat niet helemaal zou kloppen. In bepaalde delen, met name de hippocampus (het zeepaardje), zouden ook tijdens ons volwassen leven nieuwe hersencellen worden aangemaakt. Nu komen onderzoekers rond neurobioloog José Manuel Garcia Verdugo van het Cavanillesinstituut weer tot de conclusie dat volwassen hersencellen nauwelijks nieuwe hersencellen aanmaken, zeg maar niet. Dat zal vast niet het laatste woord over dit onderwerp zijn. Lees verder

Mondbacterie mogelijk verantwoordelijk voor Alzheimer

Ontstoken tandvlees oorzaak Alzheimer?

Een opname van (ingekleurd) hersenweefsel van een Alzheimerpatiënt. Groen is een beta-amyloïdeklontering, de bacteriële gingipaines zijn rood (afb: Stephen Dominy)

Het is dat het verhaal van het respectabele blad Science komt anders zou je denken dat je de wetenschaps-rubriek van een of ander onbetrouwbaar nieuwsmedium leest: mondbacterie zou het risico op dementie kunnen vergroten. Ook hier moeten de onderzoekers erkennen dat ze niet weten of die bacterie en slecht tandvlees de oorzaak vormen of het gevolg zijn van de ziekte. Wel zijn de ziekteverwekkende bacteriën in de hersens van (overleden) Alzheimerpatiënten gevonden. Bij proeven met muisjes leken die ‘hersenbacterieën’ veranderingen in de hersens te veroorzaken die typisch zijn voor die ziekte. Lees verder

Is lekke bloed/hersenbarrière een oorzaak voor dementie?

Lekke bloedvaatjes in de hersens

Kondigen lekke bloedvaatjes in de hersens Alzheimer aan? (afb: Arthur Toga)

Een niet goed functionerende bloed/hersenbarrière zou wijzen of misschien wel leiden tot dementie. Die ‘lekke’ barrière zou eerder te constateren zijn dan de eiwitklonteringen (beta-amyloïdeplaques) en wellicht biedt dat mogelijkheden de ziekte in een vroeg stadium tegen te gaan. Lees verder

Hersens zouden kunnen krimpen door overmatig buikvet

vetkwab

Kleinere hersens?

Te veel vet om je middel  zou je hersens kunnen verschrompelen. Onderzoekers maten de gewichtsindex BMI en de middel-/heup-verhouding van proefpersonen. Deelnemers aan de proef die op beide punten het hoogst scoorden hadden het kleinste hersenvolume. Lees verder

Houdt beweging Alzheimer op afstand? Misschien irisine

Irisine en Alzheimer

Irisine (afb: 2cw)

Onderzoekers van de staatsuniversiteit in Rio de Janeiro rond Mychael Lourenco denken ontdekt te hebben waarom regelmatige beweging beschermd tegen het ontstaan van de ziekte van Alzheimer. Daar zou de door spiercellen aangemaakte stof irisine voor verantwoordelijk (kunnen) zijn. Feit is dat die stof en de voorloper ervan (FNDC5) weinig voorkomen in de hersens van Alzheimermuisjes vergeleken met die van gezonde muisjes. Lees verder

Is Alzheimer besmettelijk? Niet echt

Tau- en beta-amyloïdedeposities in de hersens

Tau-knopen (bruin) en beta-amyloïdeplaques (rood)

Alzheimer is niet besmettelijk, zeg ik maar meteen (voordat je allerlei verkeerde smetvrezen krijgt).  Het schijnt echter wel zo te zijn dat als mensen Alzheimereiwitten van patiënten in hun hersens zouden krijgen, bijvoorbeeld door een vervuilde groeihormoon of een hersenvliestransplantatie, dat wel degelijk gevolgen kan hebben. Bij gezonde muisjes bleken verkeerd gevouwen amyloïde-eiwitten in hun hersentjes te leiden tot de vorming van de voor Alzheimer zo kenmerkende eiwitophopingen (plaques). Lees verder