Rijst minder voedingswaarde door meer kooldioxide

Rijstbouw China

Rijstbouw

… in de atmosfeer, moet ik daar aan toevoegen. Dat klinkt vreemd, want meer CO2  in de atmosfeer is als kunstmest voor planten, maar de vraag is natuurlijk wat die rijstplant daar mee doet.  Een veldonderzoek in Japan en China zou hebben uitgewezen dat verhoogde kooldioxidewaarden leiden tot een afname van het gehalte van vier belangrijke vitamine B’s, van ijzer en zink en ook van eiwitten. Rijst is voor miljarden mensen een belangrijk voedingsmiddel.  Volgens onderzoekers schuilt in die afname een gevaar voor vooral arme rijsteters dat ze te weinig van die noodzakelijke voedingsstoffen binnen zullen krijgen. Lees verder

Inktvissen ‘bewerken’ hun eigen RNA-moleculen veelvuldig

RNA-bewerking bij inktvissen ten koste van evolutionaire ontwikkeling

Het lijkt er op dat sommige inktvissoorten hun evolutionaire ontwikkeling vertragen om een grotere flexibiliteit in de eiwitaanmaak te krijgen (afb: C

Inktvissen zouden bekend staan om hun ‘eigenzinnige’ gedrag zoals het ontsnappen uit afgesloten aquaria en het razendsnel aannemen van camouflagekleuren om aanvallers te misleiden. Nieuw onderzoek zou aanleiding geven om ten minste nog een eigenaardigheid aan hun status toe te voegen: sommige inktvissen ‘redigeren’ hun RNA uitbundig. Dat gaat dan wel ten koste van hun evolutionaire ontwikkeling, denken de onderzoekers van, onder meer, de universiteit van Tel Aviv. Lees verder

Sommige virussen maken subtiel misbruik van gastheer

Cytomegalovirus

Het cytomegalovirus

Virussen worden door veel biologen niet als levende organismen beschouwd. Desalniettemin kunnen die niet-beestjes het ons aardig lastig maken. Virussen stellen ook weinig voor. Ze bestaan uit een omhulling, genetisch materiaal en een paar voorzieningen om bij cellen in te breken. Daarbinnen in die cellen kapen ze de ‘genetische machine’ om duizenden kopieën van zichzelf te laten maken. Veel virussen onderdrukken boodschappen van de cel die de activiteiten aansturen die ze niet nodig hebben en versterken andere.
Sommige virussen bespelen hun gastheer subtieler, ontdekten onderzoekers van de universiteit van Californië in San Diego onlangs. Die blokkeren geen boodschappen van cellen, maar veranderen ze. Lees verder

‘Bouwstenen’ voor leven door Rosetta ontdekt

Rosetta rond zijn komeet

Rosetta rond het ‘ruimtepuin’ (67P) (afb: ESA)

Rosetta, het ruimtevaartuig dat als twee jaar rond een stuk rondvliegend ‘ruimtepuin’ van ijs en stof vliegt, heeft een aminozuur gevonden, zo meldt het Europese ruimtevaartorganisatie ESA. Aminozuren zijn de bouwstenen van eiwitten, stoffen die wezenlijk zijn voor levende organismen op aarde.  Het idee dat het leven op aarde uit de ruimte kwam blijkt eens te meer tot de mogelijkheden te horen. Al eerder zijn op meteorieten die op de aarde terecht gekomen zijn, verbindingen gevonden die het begin van leven kunnen zijn geweest.
Lees verder

Biologische supercomputers gevoed door biomolecuul (?)

Biocomputer aangedreven door ATP

Stukjes eiwit (rood) in de kanalen van de biochip (afb: McGill-universiteit)

Adenosinetrifosfaat (ATP), het molecuul dat cellen voorziet van energie, zou wel eens de ‘voedingsbodem’ voor (super)-biocomputers kunnen worden denken onderzoekers van de Canadese McGill-universiteit. Ze beschreven in het blad PNAS een model van een biologische parallelle supercomputer. Die biocomputer kan dan ook nog eens een stuk kleiner zijn dan een van kiezel. Lees verder

Bacteriedodend eiwit mogelijk heilzaam bij suikerziekte

Alvleeskliercellen. CAMP (groen) en inuline (rood) worden in dezelfde cellen aangemaakt (geel is een overlap van beide, blauw DNA) (afb: univ. van Ottawa)

Alvleeskliercellen. CAMP (rood) en inuline (groen) worden in dezelfde cellen aangemaakt (geel is een overlap van beide, blauw DNA) (afb: univ. van Ottawa)

Waarom zou een bacteriedodend eiwit, dat, normaal gesproken, geen nut heeft in delen van het lichaam die niet met bacteriën te maken hebben, zoals de alvleesklier, daar voorkomen, vroegen onderzoekers van de universiteit van Ottawa zich af. Het bleek hun dat dat eiwit de alvleesklier helpt bij de insulineproductie. Een opmerkelijk resultaat dat soelaas zou kunnen bieden aan de rond 400 miljoen aardbewoners met suikerziekte type 1. Lees verder

Geheim van ‘poortwachter’ kernmembraan deels opgelost

kernporiecomplex, de poortwachter van de celkern

De binnenring van het kernporiecomplex (NPC) zoals die is voorgesteld door de Caltech-groep. CNC staat voor kanaalnucleoporinecomplex. CNT is de barrière die onwelkome gasten buitenslsuit.

Het DNA in de celkern wordt goed bewaakt. Om die kern zit een stevig dubbelmembraan en bepaalt een ‘poortwachter’ wie of beter wat de kern in of uit mag via die membraanporiën. Die poortwachter wordt kernporiecomplex (NPC in Engelse afko) genoemd, een eiwitcomplex dat in het kernmembraan ‘zetelt’. Onderzoekers van het technologisch instituut  van Californië (Caltech) hebben nu een deel van het mysterie van de poortwachter opgelost door de structuur van het centrale deel van NPC te bepalen. Daarmee kan een verklaring gezocht worden hoe de poortwachter het flikt de juiste moleculen in en uit de kern te laten gaan. Miskleunen van de poortwachter kunnen leiden tot allerlei ziektes, zoals agressieve vormen van bloedkanker (leukemie). Lees verder

Eiwitlego voor biomoleculen

Biolego van gouddeeltjes en eiwitten

Biolego met gouddeeltjes en eiwtten (afb: univ.v.Freiburg)

Duitse onderzoekers hebben een soort legosysteem in elkaar geknutseld om met goud en eiwitten biomoleculen te construeren voor specifieke taken, aangeduid met het letterwoord PABNOA. Daarmee zijn gouddeeltjes en, ringvormige, eiwitten samen te bouwen tot structuren, waarbij de afstanden tussen de verschillende onderdelen nauwkeurig is vast te leggen. Het is de onderzoekers vooral te doen om plasmonische en optische toepassingen. Ook biomaterialen met magnetische eigenschappen zijn er mee te maken. Plasmonica is het vakgebied waarin de wisselwerking tussen elektromagnetische velden en (vrije) elektronen in metaal wordt bestudeerd.
Lees verder

Een ei ontkoken

Eiwitontwarder

De eiwitontwarder van Colin Raston

Een ei ontkoken, zodat het zich weer omvormt tot de keurige gevouwen eiwitten? Het schijnt te kunnen. Is dat dan ook weer dik vloeibaar als het oorspronkelijke ongekookte ei? Wie zal het zeggen. De onderzoekers van het procédé van de universiteit van Californië in Irvine hebben nog niet een heel ei ontkookt. De truc is een rotatieproces waarmee de eiwitten ontward worden, zoals in een gekookt ei, in de hoop dat ze weer tot hun oorspronkelijke vouwing zullen terugkeren. Dat rotatieproces werd in 2013 gepresenteerd door de Australiër Colin Raston, die daarbij aan andere chemische toepassingen dacht. Raston was ook betrokken bij dit onderzoek. Het proces, in feite een scheve centrifuge, zou goede diensten kunnen bewijzen bij het ontwarren van eiwitten die genetische veranderde micro-organismen vaak produceren, maar ook de term ‘kanker’ valt weer. Lees verder

Google werkt aan een ‘diagnosepil’

diagnosepil

De kleine nanodeeltjes hechten zich via antilichamen aan de verdachte cel (blauw), waarna de externe sensor de verandering in het magneetveld constateert (derde plaatje) (afb: Google)

Hoe is het zo gekomen? Google begon nog maar zo’n 15 jaar geleden als zoekmachine, maar dringt zich zo langzamerhand in steeds meer hoeken en gaten van ons dagelijkse leven. Android, Googles besturingssysteem voor slimtels, is een succes en sinds een aantal jaren blijkt de zoekreus ook belangstelling te hebben voor de gezondheidskant van ons leven. Het moet allemaal een relatie hebben (tele)communicatie en het wereldwijde web en dat heeft de diagnosepil. Die ‘pil’, of eigenlijk zijn het piepkleine magneetdeeltjes bedekt met antilichamen, gaat in jouw bloedbaan op zoek naar kwaadaardige cellen en slaat dan alarm. Dat is tenminste de bedoeling. De ontwikkeling is overigens nog in een vroeg stadium. Lees verder