Nobelprijs voor blauw licht

Nobelprijswinnaars natuurkunde 2014

Vlnr: Isamu Akasaki, 85, Hiroshi Amano, 54, en Shuji Nakamura, 60

Drie Japanse onderzoekers  hebben vandaag te horen gekregen dat ze de Nobelprijs voor natuurkunde hebben gewonnen met hun bijdrage aan de ontwikkeling van blauwe lichtdiodes (leds). Isamu Akasaki, Hiroshi Amano en de tot Amerikaan genaturaliseerde Shuji Nakamura zorgden met de ontwikkeling van de blauwe led dat deze relatief energiezuinige technologie ook gebruikt kon worden voor verlichting. Rode en groene leds waren er al lang.
Lees verder

“Koolstofarme energietoekomst is schoon en haalbaar”

zonnecel

Een systeem met zonnecellen vergt veel meer koper dan een fossiel energiesysteem

Een koolstofarme energietoekomst is niet alleen haalbaar in materieel opzicht, maar zal ook aanzienlijk schoner zijn dan het energieheden. Dat stellen onderzoekers van de Noorse universiteit voor techniek en wetenschap (NTNU). Volgens NTNU-onderzoeker Edgar Hertwich is dit de eerste studie waarbij de mogelijkheden van diverse technieken op wereldschaal zijn geëvalueerd tot 2050, waarbij het effect op het milieu, materiaalgebruik en de opwekking zijn meegenomen.
Lees verder

Duitsland voert de groene revolutie aan

Duurzame energie wereldwijd

Duitsland is wereldwijd niet nummer 1, maar wel in omvang de grootste groene gebruiker (grafiek: NYT)

Japan had aan Duitsland een voorbeeld kunnen nemen toen het vlak na de ramp met de kernreactoren in Fukusjima kernenergie afzwoor, maar de eens daadkrachtige Japanners zijn angsthazen geworden en ze kruipen zo heel langzaam weer terug richting atoomsplitsing. Duitsland is een van de weinige, grotere landen die serieus werk maakt van een duurzame energievoorziening met, vooral, wind en zon. Volgens de Amerikaanse krant the New York Times verandert dat niet alleen het Duitse landschap, maar zijn onze oosterburen redelijk succesvol in de overgang. Binnen niet al te lange tijd zitten de Duitsers met duurzaam op 30% van de elektriciteitsproductie (let wel: niet energieproductie, dat scheelt een factor 2 tot drie). Vergelijk daar Nederland mee, met zijn schamele 10% in 2013. Lees verder

Club van Rome krijgt vooralsnog gelijk

Voorspellingen van de Club van Rome

De voorspellingen van de Club van Rome in 1972 (stippellijnen) volgens het potverteerscenario lopen vrijwel gelijk met de werkelijke ontwikkelingen milieu, economie en wereldbevolking (afb: rapport univ. van Melbourne)

“Grenzen aan de groei” het geruchtmakende  rapport van de Club van Rome is allerwegen belachelijk gemaakt, doordat de voorspellingen daarin over het opraken van de grondstoffen geen hout zouden snijden.  Onderzoekers van de universiteit van Melbourne (Aus) rond Graham Turner stellen nu dat het scenario potverteren (geen actie ondernemen) dat in dat rapport beschreven wordt akelig accuraat is en als de ontwikkelingen op de huidige voet doorgaan dan zullen weldra de eerste tekenen van een naderende ineenstorting te zien zijn. We wisten het natuurlijk al: er zitten grenzen aan de groei. Lees verder

Energiezuinige lampen leiden tot meer energieverbruik

lichtvervuiling

Lichtvervuiling = energieverspilling = aardopwarming

Ik ga nu even een open  deur intrappen: we verspillen mateloos veel licht. Opnames uit de ruimte van het donkere deel van de aarde laten grote lichtplassen zien, die er alleen maar voor dienen de ruimte te verlichten. Lampen worden steeds efficiënter in de omzetting van elektriciteit in licht, maar die ‘extra ruimte’ gebruikt de mens ook meteen weer om nog meer inefficiënte verlichting aan te leggen, van de tuin, bijvoorbeeld, of van snelwegen. Nu zou al eenvijfde van ons elektriciteitsverbruik (dus niet energieverbruik) opgaan aan verlichting. In Engeland is het energieverbruik per hoofd voor verlichting tussen 1950 en 2000 verviervoudigd, terwijl het rendement van lampen verdubbelde. Het Duitse Leibniz-instituut voor zoetwaterecologie en binnenvisserij IGB in Berlijn en het milieumuseum am Schölerberg in Osnabrück hebben drie aanbevelingen opgesteld, De aanbevelingen zijn verbluffend simpel, maar ook weinig schokkend en misschien niet eens zo effectief:
1. Gebruik licht alleen als het nodig is (bewegingssensoren).
2. Stel minimumeisen aan straatverlichting.
3. Bereken het werkelijke rendement. Zo kan een lamp die na, zeg, 12 uur ’s nachts op een lager pitje wordt gedraaid rendabeler zijn dan een ‘spaarlamp’ die de hele nacht brandt.
Volgens de onderzoekers zouden overheden met deze aanbevelingen het energieverbruik voor verlichting kunnen verminderen zonder het comfort/de veiligheid te verkleinen. De juiste hoeveelheid licht op de juiste plaats. Lees verder

Japan wil weer op kernenergie gokken

Fukusjima-ramp

Werknemers van Epco op het rampterrein.

Drie jaar geleden na de ramp in Fukusjima besliste de Japanse overheid om afscheid te nemen van die vermaledijde kernenergie. Ondanks alle geknoei en problemen met de stilgelegde reactoren, heeft de Japanse regering in het onlangs gepresenteerde energieplan weer een plaats ingeruimd voor kernenergie en zelfs een belangrijke bron voor de energievoorziening genoemd. Er is in het land heftig tegen de nieuwe plannen gedemonstreerd. Volgens opiniepeilingen is 80% van de Japanse bevolking voor de verbanning van kernenergie. Japan hikt vooral aan tegen de hoge kosten van ‘alternatieve’ energie (vooral fossiele brandstof). Volgens een analyse van persbureau Reuters zouden door verscherpte veiligheidsmaatregelen tweederde van de Japanse kerncentrales niet langer geschikt zijn.

Bron: Der Spiegel

Een windmonster van 8 MW

Vestas8MWturbineHet Deense bedrijf Vestas gaat op zee proeven nemen met een gigantische windmolen die maar liefst een vermogen heeft van 8 MW: de la V164-8.0MW. De proeven, die ook op land worden uitgevoerd, zijn bedoeld om in aanmerking te komen voor certificatie. Alles is gigantisch aan het ding. De windturbine is 140 meter hoog, heeft een gondel van 390 ton en een rotor van 164 meter. De grootste windmolens hebben een vermogen van 4 MW. De gigant, zo wordt er altijd bij verteld, zou in de elektriciteitsbehoefte van 7500 gezinnen kunnen voorzien.

Bron: Futura-Sciences

Ondergronds ‘stuwmeer’ voor energieopslag haalbaar

Ondergrondse energieopslag

Ondergrondse energieoslag (afb.: Der Spiegel)

Energie maken met behulp van duurzame opwekkingsvormen is heel mooi en nastrevenswaard, maar een grote makke van de meeste bruikbare vormen van duurzame energie (wind en zon) is de energieopslag. Zon en wind produceren alleen energie als er zon is en wind waait en de grillen van de natuur hoeven niet synchroon te lopen met de energiebehoeften van de mens. Opslaan dus, maar hoe? Je kunt natuurlijk, als je over bergen beschikt, water oppompen in een stuwmeer en die aldus opgeslagen energie gebruiken als je die nodig hebt. Maar het aanleggen van zulke stuwmeren is, zeker in het druk bevolkte Europa niet geheel zonder zorgen. Duitse onderzoekers van het Energieonderzoekscentrum Neder-Saksen hebben de oplossing: leg die stuwmeren dan ondergronds aan in, bijvoorbeeld, uitgediende mijnen. Voorlopig onderzoek leert dat dat geen mal idee is. Lees verder

“Overgang naar duurzame samenleving kost pijn”

Energie-transitieVolgens promovendus Jérôme Dangerman van de Nijmeegse Radboud-universiteit zit de overgang naar een duurzame energieproductie op slot en dat zal niet veranderen als er geen harde, doelgerichte maatregelen worden genomen. Het alternatief is een wereldwijde energiecrisis.
Lees verder

Weer veelbelovende batterij ontwikkeld voor energieopslag

Aan het bekende onderzoeksinstituut MIT in het nabij Boston gelegen Cambridge (VS) is een oplaadbare batterij ontwikkeld die niet afhankelijk is van dure membranen en is bedoeld voor goedkope en grootschalige opslag van elektrische energie. Mogelijk is het nieuwe type batterij een oplossing van het opslagprobleem dat kleeft aan schone energievormen als zon-en windenergie. Doordat die duurzame energiebronnen niet produceren als er vraag is, ontstaat er een probleem met het opslaan van dat overschot.
Het prototype, ter grootte van een handpalm, produceert drie keer meer energie per vierkante centimeter als andere membraanloze batterijen en is een orde groter dan van veel lithiumionbatterijen en andere commerciële en experimentele energieopslagsystemen. De batterij werkt met een verschijnsel dat laminaire stroming wordt genoemd. Twee vloeistoffen worden door een buis gepompt, waarbij ze een elektrochemische reactie ondergaan bij de elektrodes (die tegengesteld is bij oplading en ontlading). Onder de juiste omstandigheden lopen de stromen parallel en mengen heel weinig. De twee reagerende vloeistoffen zijn: een broom en waterstof. In praktijk zijn het er eigenlijk drie, maar twee die reageren (waterstof en broom). Via de buis wordt vloeibaar broom naar de koolstofkathode gepompt en broomwaterstof onder een poreuze anode (waarin platina als katalysatorHBr-batterij), waar tegelijkertijd waterstofgas doorheen werd gepompt.  Die combinatie belooft veel voor de energieopslag, maar er is een groot MAAR. Broomwaterstof, dat ontstaat uit de reactie tussen waterstof en broom, is een erg agressieve stof, die bij membraanbatterijsystemen, het membraan aantast waardoor de energieopslag wordt vertraagd en de levensduur van de batterij sterk wordt bekort. Weg dus met dat membraan, dachten de MIT-onderzoekers. Dat bleek, in weerwil van de heersende gedachte in wetenschappelijke kringen, heel goed mogelijk. Met Amerikaanse bravoure  zegt Martin Bazant, hoogleraar chemische technologie: “Dit is een kwantumsprong op het gebied van energieopslag.” “Opslag”, zegt mede-onderzoeker Cullen Buie, “is sleutel tot het gebruik van duurzame energie. Zolang energieopslag niet betrouwbaar en betaalbaar is maakt het niet uit hoe goedkoop je met zon of wind energie kan produceren.”
De MIT-onderzoekers maakten ook een wiskundig model om de chemische reacties in een waterstof/broom-systeem te beschrijven. Bazant: ” Dat model geeft ons vertrouwen dat als we het systeem opschalen, we de juiste dimensies kiezen. We denken dat we, aan de hand van dit model, records kunnen breken wat betreft energiedichtheid.” De MIT-onderzoekers verwachten dat ze de $100/kWh-grens kunnen breken die de Amerikaanse overheid als grens ziet voor economisch rendabele  opslagsystemen.

Bron: Eurekalert