Hippocampus met daarin de getande winding (gyrus dentatus)
Volwassen hersens zouden nauwelijks nieuwe cellen aanmaken
Beantwoorden
Mondbacterie mogelijk verantwoordelijk voor Alzheimer
Een opname van (ingekleurd) hersenweefsel van een Alzheimerpatiënt. Groen is een beta-amyloïdeklontering, de bacteriële gingipaines zijn rood (afb: Stephen Dominy)
Het is dat het verhaal van het respectabele blad Science komt anders zou je denken dat je de wetenschaps-rubriek van een of ander onbetrouwbaar nieuwsmedium leest: mondbacterie zou het risico op dementie kunnen vergroten. Ook hier moeten de onderzoekers erkennen dat ze niet weten of die bacterie en slecht tandvlees de oorzaak vormen of het gevolg zijn van de ziekte. Wel zijn de ziekteverwekkende bacteriën in de hersens van (overleden) Alzheimerpatiënten gevonden. Bij proeven met muisjes leken die ‘hersenbacterieën’ veranderingen in de hersens te veroorzaken die typisch zijn voor die ziekte. Lees verder
Nederlands klimaatbeleid schiet te kort
Het kabinet haalt de voor 2020 gestelde klimaatdoelen niet. De uitstoot van broeikasgassen is te weinig gedaald om aan het Urgenda-vonnis te voldoen, zo meldt de Volkskrant. Ook de behaalde energiebesparing blijft achter bij de doelstelling, zo bevestigen diverse betrokkenen. Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) publiceert vrijdag een voortgangsrapportage met de actuele cijfers over de Nederlandse klimaatprestaties. Lees verder
Bioafval als grondstof voor stenen spaart klei
Abbas Mohajerani met zijn ‘biobaksteen’ (afb: RMIT-universiteit)
Ongeveer 30% van alle vaste bioafval wordt opgeslagen of als landophoging gebruikt. Tegelijkertijd wordt er jaarlijks 3 miljard m3 klei afgegraven om stenen te fabriceren. Door biomateriaal door de klei te mengen. verminder je twee problemen, denken onderzoekers van de RMIT-universiteit in Melbourne. Groot voordeel is dat het bakken van die ‘mengstenen’ maar half zo veel energie kosten als de ‘echte’. Lees verder
Komen er eindelijk hogetemperatuursupergeleiders?
Georg Bednorz ontdekte samen met Alex Müller een nieuwe klasse supergeleiders (afb: WikiMedia Commons)
Materialen die supergeleidend zijn bij kamertemperatuur worden al sedert de jaren 80 voorspeld toen Bednorz en Müller in Zwitserland met hun hogetemperatuursupergeleiders op de proppen kwamen. Nou ja, hoge temperatuur: iets rond het kookpunt van stikstof (-196°C), maar vergeleken bij de oude die maar een paar graden boven het absolute nulpunt (-273°C) supergeleidend waren was dat natuurlijk heel wat. Nu schijnen en Amerikaanse en Duitse onderzoekers de bovengrens naar -23°C en zelfs -13°C te hebben verlegd met lanthaanhydride. Ze hadden daar wel een druk van zo’n tweemiljoen atmosfeer voor nodig. Praktisch? Lees verder
We vreten onze aarde op, tijd voor radicale verandering
Ons eten moet groener worden, bijna letterlijk
Het is opmerkelijk dat de groei van de wereldbevolking voor lief genomen wordt in klimaat- en duurzaamheidsdebatten, terwijl het toch de sprinkhaan mens is die de wereld ‘opvreet’. Willen we het in 2050 nog redden met, dan, 10 miljard aardbewoners, dan zullen we onze consumptie- en landbouwgewoontes drastisch moeten veranderen, zo laat een commissie van wetenschappers ons in het wetenschapsblad Lancet weten. Lees verder
Is lekke bloed/hersenbarrière een oorzaak voor dementie?
Kondigen lekke bloedvaatjes in de hersens Alzheimer aan? (afb: Arthur Toga)
Een niet goed functionerende bloed/hersenbarrière zou wijzen of misschien wel leiden tot dementie. Die ‘lekke’ barrière zou eerder te constateren zijn dan de eiwitklonteringen (beta-amyloïdeplaques) en wellicht biedt dat mogelijkheden de ziekte in een vroeg stadium tegen te gaan. Lees verder
IJs Zuidpool smelt zes keer sneller dan in jaren 80
Antarctica (afb: NASA)
Het ijs op de Zuidpool smelt de laatste jaren zes keer zo snel als veertig jaar geleden, zo hebben onderzoekers uit de VS en van de universiteit van Utrecht becijferd. De zeespiegelstijging zou tussen 1979 en 2017 bijna 1,5 cm hebben bedragen. “Dat is maar het topje van de ijsberg zegt onderzoeker Eric Rignot van de universiteit van Californië in Irvine. “Als dat zo doorgaat dan moeten we de komende eeuwen rekening houden met een stijging van vele meters.” Lees verder
De doodlevende kat van Schrödinger eindelijk betrapt (?)
De proefopzet met links de resonator met daarin opgesloten een rubidiumatoom dat zich verstrengeld met een lichtpuls (afb: MPI)
Iedereen die weet heeft van het bestaan van de kwantummechanica kent vast ook wel het verhaal van de doodlevende kat van Schrödinger dat moet duidelijk maken (nou ja, duidelijk; as) wat superpositie is, het zich tegelijkertijd bevinden in twee toestanden. Ik heb altijd gedacht dat dat verhaal ook vertelt dat het meten aan een superpositiesysteem die superpositie ook meteen verstoord (maar zoals al vaker hier gezegd en getoond: ik ben een leek op alle gebied). Dat zou dan betekenen dat je dat gedachtenexperiment van Schödinger nooit zou kunnen uitvoeren, maar nu lees ik dat onderzoekers van het Max Planck-instituut voor kwantumoptica het (dat) toch geflikt hebben. Lees verder
Hersens zouden kunnen krimpen door overmatig buikvet
Kleinere hersens?
Te veel vet om je middel zou je hersens kunnen verschrompelen. Onderzoekers maten de gewichtsindex BMI en de middel-/heup-verhouding van proefpersonen. Deelnemers aan de proef die op beide punten het hoogst scoorden hadden het kleinste hersenvolume. Lees verder