De (soms) glasharde hydrogel (afb: univ. van Cambridge)
Hydrogels lijken voor veel doeleinden bruikbaar. Ze hechten onder water, zijn superslurpers, onderdeel van zachte contactlenzen en hebben een belangrijke functie bij het kweken van organen in het lab. Daar komt nu een nieuwe ‘functie’ bij. Onderzoekers hebben van een hydrogel gemaakt dat onder druk glashard wordt en dat zich ook weer kan ‘ontspannen’. Dat hydrogel zou volgens de onderzoekers diverse toepassingsgebieden hebben. Lees verder
Mijn idee is dat het kapitalisme de oplossing van het klimaatprobleem ernstig in de weg staat. Dat systeem is gericht op winstmaximalisering en het aanpraten van ‘behoeftes’. Daarbij past het weggooien van nog prima functionerende producten, maar ook van schofterig veel levensmiddelen; van kleren (niet meer in de mode), meubilair (mijn smaak niet meer) tot keukens en elektronische apparatuur (het nieuwe model kan veel meer). Het is honderd keer lucratiever in e-afval naar goud te zoeken dan in goudmijnen, schrijft de Britse krant the Guardian. Zeventig jaar geleden gooiden we weinig weg, stelt de krant. Lees verder
Een gehoormembraan dat geen batterijtjes nodig heeft, maar werkt het ook in het menseijk oor? (afb: Wang et. al.)
Tegenwoordig heb je mooie gehoor-apparaatjes die keurig weggewerkt zijn in de oorschelp. Het vervelende is alleen dat die dingen batterijtjes vreten. Nu schijnen onderzoekers een materiaal ontwikkeld te hebben, een geleidend membraan, dat werkt als een gehoorapparaat, maar dat geen batterijtjes nodig heeft. Lees verder
Ranga Dias (afb: Adam Fenster / univ. van Rochester)
Binnen kort houten messen naast ons bord (afb: univ van Maryland)
Vlijmscherpe messen zijn van (geharde) metalen. O ja? Nu stellen onderzoekers vlijmscherpe messen te hebben gemaakt van (gehard) hout. Met hun hardingsmethode zou het hout drie keer scherper zijn dan een mes van roestvast staal. Lees verder
Ook in de scheikunde heeft de automatisering zijn intrede gedaan (afb: KIT)
Scheikunde heeft de ‘geur’ van een vak waarin duistere geleerden met retorten en ander griezelig glaswerk stoffen brouwen, vaak met duistere oogmerken. Die pogingen falen, gelukkig of helaas, vaak aangezien scheikunde veelal toch een proces is van gissen (en dus missen). Valt zo’n ontwikkelingsproces, het vinden van bereidingswijzen van interessante stoffen, ook te automatiseren? Onderzoekers van het KIT in Duitsland denken van wel (en waarom ook niet). Dat instituut is met chemiereus BASF is project begonnen om juist dat te bewerkstelligen of, beter gezegd, te verbeteren. Lees verder
Het idee van een thermo-elektrische generator (afb: Saxion-hogeschool)
De manier waarop mensen stroom opwekken is vreselijk armoedig. Daartoe brengen een potje water aan de kook, waarvan de stoom een rad laat draaien waardoor er een wisselend (=draaiend) elektromagnetisch veld ontstaat (als je de juiste materialen gebruikt) dat voor elektrische stroom zorgt. Directe omzetting van zon en/of warmte is een stuk bijdehanter. Zonnecellen hebben we al en er wordt allang gesleuteld aan de directe omzetting van warmte in stroom/elektriciteit, maar thermo-elektriciteit is allesbehalve gemeengoed geworden (dus niet echt een succes). Nu denken onderzoekers een goedkoop materiaal gevonden te hebben dat daar verandering in zou kunnen brengen. Lees verder
Masazumi Tamura (afb: univ. van Osaka)
Kooldioxide is een broeikasgas, maar zou ook een grondstof kunnen zijn. Er lopen nogal wat onderzoeken waarbij dat het uitgangspunt is. Nu hebben onderzoekers uitgaande van kooldioxide direct verbindingen gemaakt
(voor fijnproevers: de polymeren polycarbonaatdiolen), waar geen ontwateringsstoffen aan te pas kwamen. De aanwezigheid daarvan zou het proces aanzienlijk bemoeilijken. De onderzoekers noemen hun synthese de eerste groene synthese die niet uitgaat van giftige grondstoffen en die een hoge opbrengst zou hebben (zij het dat ze groen nog wel tussen aanhalingstekens zetten). Lees verder
Terugwinning van veel elementen is bedroevend laag (afb: UNEP-rapport)
De auto, het zij nog meer eens gezegd, is in vele opzichten een wanproduct. Toch wordt er maar zelden gekeken naar de lange lijst van negatieve eigenschappen van de heilige koe (en zeker niet door politici) . Een van die vele negatieve eigenschappen is de materiaalverspilling die de personenauto veroorzaakt en de energieverspilling die daarmee gepaard gaat (zowel met de productie van de materialen als het in beweging houden van dat overmatig zware vervoermiddel). Een auto is gemiddeld zo’n 1100 kg zwaar en die kilo’s worden gebruikt om gemiddeld iets meer dan een mens te vervoeren (zeg 80 kg organisch materiaal). Op de wereld rijden zo’n 1,4 miljard auto’s rond. Tel uit je winst. Lees verder
Duurzaam is eigenlijk een onwoord. Het kan zowel betekenen dat om iets gaat dat lang meegaat (in tegenstelling tot wegwerpproducten) als iets dat het milieu (en het verlengde daarvan: het klimaat) niet schaadt. Duurzaam hoeft dus niet duurzaam te zijn. Onderzoekers rond Gibran Vita van de Noorse universiteit voor wetenschap en technologie (???;as) hebben eens gekeken naar de duurzaamheid (tweede betekenis), of eigenlijk het energieverbruik, van producten die lang(er meegaan. Dat valt heftig tegen. Vooral de vervoerssector doet het erg slecht, vonden ze. Lees verder