Aarde aan het eind van zijn latijn

De 'zorgzame' aardeBijna de helft van de processen die belangrijk zijn voor het handhaven van de veerkracht van de aarde is verstoord door menselijke activiteit, zo heeft een groep van 18 onderzoekers uitgeplust. Volgens de groep zijn vier van de negen systemen die de veerkracht van de aarde regelen aanzienlijk veranderd. Dan gaat het, onder meer, om de stikstof/fosfor-cyclus die wezenlijk is  voor het leven op aarde en zowel belangrijk is voor de voedselproductie als voor schoon water. De onderzoekers denken ook dat de 2*C-grens voor de aardopwarming al een stap te ver is. Een Zweeds/Australische studie maakt aannemelijk dat we intussen in een andere geologische periode zijn aanbeland: het antropoceen, het tijdperk dat geheel gedomineerd wordt door de mens. Lees verder

Zure regen was geen fabel (of toch?)

Het Grote BosstervenBegin jaren 80 waren de Europeanen in de ban van de zure regen. Grote delen van de bossen zouden sterven door de verzuurde neerslag, een gevolg van onder de uitstoot van zwaveloxide. Nu wordt zure regen vaak door on-groenen aangehaald als voorbeeld van milieuhysterie. Volgens Bernhard Ulrich, hoogleraar bodemkunde en bosbouw is dat onzin. “De politiek heeft tegenmaatregelen genomen. Anders waren er grote delen van de bossen ernstig beschadigd”, zegt hij. Ook bosbouwer Klaus-Hermann von Wilpert ziet dat zo. Dat het Grote Bossterven geen thema meer is, is volgens hem de “vloek van het juiste beleid”. Niet iedereen is het met dit tweetal eens. Hoogleraar Heinrich Spiecker beweert zelfs dat dat Grote Bossterven er helemaal niet was. “In de jaren 80 is hooguit 10% doodgegaan van wat normaal groeit.” Lees verder

Ozongat mede schuldig aan klimaatverandering (?)

Gat in de ozonlaag

Het gat in de ozonlaag in september 2000. Dat gat zou mede schuldig zijn aan klimaatveranderingen.

Het gat in de ozonlaag boven, vooral, het zuidelijk halfrond, wordt vooral geassocieerd met overmatige uv-straling en risico’s op huidkanker als gevolg van die overmaat. Australisch/Amerikaans onderzoek suggereert dat het ozongat ook gevolgen heeft voor het klimaat op het zuidelijk halfrond. Onderzoekers rond Sharon Robinson van de Australische universiteit van Wollongong stellen zelfs dat dat gat een belangrijke rol speelt in de klimaatontwikkeling van de ‘onderkant’ van de aarde sedert 1980.

Lees verder

De wrange prijs van onze vraatzucht

vetkwabHet klinkt paradoxaal wat Amerikaanse onderzoekers hebben gevonden: hoe welvarender een land hoe ongezonder en milieuschadelijker zijn voeding. Bewoners van welvarende landen voeden zich, volgens dit onderzoek, steeds meer met ‘lege’ calorieën van vet en suiker en met milieuverpestend vlees. Die ontwikkeling zou er toe kunnen leiden dat in 2050 de broeikasgasuitstoot die vastzit aan de voedselproductie, met 80% groeit. Gezond eten en een gezond klimaat zijn dus vrienden van elkaar. Lees verder

Pyrazoolnetwerk absorbeert grote hoeveelheid freonen

Fluorkoolwaterstoffen opruimen met nanostructuur

Drie pyrazoolmoleculen vormen een porie (links) en uiteindelijk een groot nanoporeus netwerk (rechts) (afb: Nature)

Onderzoekers van de universiteit van Houston hebben een molecuul ontdekt – een pyrazoolverbinding – dat zich spontaan met zijn ‘collega’s’ verbindt tot een netwerk met microscopische poriën  die grote hoeveelheden stoffen kan absorberen zoals koolwaterstoffen, cfk’s (freonen) en fluorkoolwaterstoffen. De laatste twee hebben een nefaste uitwerking op de ozonlaag en worden ook verdacht broeikasgassen te zijn. Lees verder

’s Werelds grootste kooldioxidevervuilers preken de passie

Barack Obama en Xi Jinping

Barack Obama en Xi Jinping

Amerika en China, ’s werelds grootste kooldioxideverspreiders, hebben, na overleg achter gesloten deuren, opgeroepen tot inspanningen de aardopwarming binnen de perken te houden. Dat geeft sommigen de hoop dat de klimaatconferentie volgend jaar in Parijs mooie resultaten zou kunnen opleveren.

Lees verder

Niet minder fijn stof door E-auto’s

E-autoElektrische wagens genereren nauwelijks minder fijn stof dan de nieuwste benzinewagens, blijkt uit onderzoek van Transport & Mobility in Leuven (B), aldus het Belgische dagblad De Standaard. Door het in verhouding grotere gewicht en daardoor grotere slijtage van de remmen, de banden en het wegdek, veroorzaken elektrische auto’s in stedelijk gebied slechts een verwaarloosbare fractie minder fijn stof dan gewone, recente benzineauto’s:  afgerond 17 mg PM2,5/km tegen 17. Ook het verschil met dieselwagens, voorzien van roetfilter, is gering. Bij kleinere E-voertuigen, dan hebben het onder meer over elektrische fietsen, winnen de ‘elektra’s’ echter duidelijk. Lees verder

Stand gewone vogels in Europa sterk teruggelopen

Berliner Spatz im Landeanflug auf den NeptunbrunnenDe bestanden van veel voorkomende vogels als mussen, spreeuwen, leeuweriken en patrijzen is laatste 30 jaar in Europa met 90% teruggelopen, zo zou uit een studie zijn gebleken van Engelse en Tsjechische onderzoekers. Terwijl de bestanden van de gewone vogels aanzienlijk is afgenomen is die van de zeldzamer voorkomende vogels juist toegenomen, denken de onderzoekers. Alles bij elkaar zou de vogelstand in die drie decennia met 421 miljoen exemplaren zijn teruggelopen. Voor zover ik weet is er van zo’n drastische daling van de gewone vogels in Nederland geen sprake, al is ook hier de vertrouwde mus, vooral in steden, steeds zeldzamer. Lees verder

EU-landen schuiven de ‘hete aardappel’ vooruit

Aardopwarming

De limiet van 2 graden zou nu nog haalbaar zijn

In 2030 willen de EU-landen 40% minder kooldioxide uitstoten dan in 1990, moet 27% van de energie duurzaam worden opgewekt en moet het energieverbruik met 27% worden teruggedrongen, zo hebben de EU-lidstaten besloten. EU-‘president’ Herman van Rompuy noemt die streefcijfers ambitieus, maar ze lijken eerder een slap resultaat van veel getouwtrek. Lees verder

“Koolstofarme energietoekomst is schoon en haalbaar”

zonnecel

Een systeem met zonnecellen vergt veel meer koper dan een fossiel energiesysteem

Een koolstofarme energietoekomst is niet alleen haalbaar in materieel opzicht, maar zal ook aanzienlijk schoner zijn dan het energieheden. Dat stellen onderzoekers van de Noorse universiteit voor techniek en wetenschap (NTNU). Volgens NTNU-onderzoeker Edgar Hertwich is dit de eerste studie waarbij de mogelijkheden van diverse technieken op wereldschaal zijn geëvalueerd tot 2050, waarbij het effect op het milieu, materiaalgebruik en de opwekking zijn meegenomen.
Lees verder